Netaş, bilgi ve iletişim teknolojileri alanında faaliyet gösteren bir şirket. 1967 yılında PTT ile Kanada merkezli Nortel’in ortaklık anlaşmasıyla Türkiye’nin iletişim altyapısını yerli imkanlarla sağlamak amacıyla kurulmuştur.
NETAŞ, telekomünikasyon ekipmanı imalat ve ticareti, proje kurulum hizmetleri, teknik destek, tamir ve bakım hizmetleri, bilgi teknolojisi (BT) hizmetleri, stratejik kaynak temini hizmetleri, uygulama faaliyetleri ve ilişkili hizmetlerle uğraşmaktadır.
Şirket ayrıca araştırma ve geliştirmeyle ilgilenmekte, yerli müşterilerin yanı sıra Genbad ve Kapsch’ın müşterilerine de tasarım ve geliştirme hizmetleri vermektedir.
Şirket iletişim çözümleri ve iletişim sistemleri için ihtiyaç duyulan altyapıyı sağlamak için Aselsan, Türk Telekom, Vodafone, Avea gibi müşteriler, hizmet sağlayıcılar, özel ve kamu kurumları ile çalışmaktadır.
Ayrıca Kanadalı bir yatırım yönetimi firması olan Wesley Clover ile işbirliği halinde üretilen bir ürün olan Netaş Wesley Clover Teknoloji Fonuna yatırım yaparak teknoloji girişimciliğini desteklemektedir.
1967 yılında, ülkemizin iletişim altyapısını tamamen yerli üretimle kurmak üzere yola çıkan firma, Türkiye’nin ilk özel ve yerli telekom Ar-Ge’sini kurdu ve ilk yazılım ihracatını gerçekleştirdi.
1992 yılında yurtdışında faaliyet gösteren bir müşterisi için hazırladığı yazılımı, uydu üzerinden 128kb/s hızla İngiltere Nortel’e gönderen Netaş, Türkiye’nin ilk yazılım ihracatını gerçekleştirdi.
Bu ihracatın gümrük işlemleri için, yazılım 2 veri makarasına kaydedildi ve toplam 2.000 metre uzunluğundaki bu makaralar 2.000.000 dolara ihraç edildi.
Ar-Ge tesislerin de yüzlerce mühendisle, nesnelerin interneti (IoT), VoIP, büyük veri analitiği, bulut bilişim, multimedya, geniş bant iletişim, GSM-R, siber güvenlik ve savunma iletişimi gibi yeni nesil teknolojiler üzerinde çalışmalarına devam ediyor.
Bugün Kuzey Afrika’dan Orta Asya’ya kadar birçok ülkede, bütünleşik iletişim çözümleri geliştiriyor ve dijital dönüşüm projelerinde yer almaktadır.
Müşterilerine bir çok alanda teknoloji hizmetleri sunan firmanın faaliyet gösterdiği sektörlerin bazıları şunlardır;
Firmanın tarihsel gelişimi şu şekildedir;
- 1967 PTT ile Northern Electric arasında imzalanan ortaklık anlaşmasıyla Netaş kuruldu.
- 1973’te Türkiye’nin ilk özel telekom Ar-Ge’sini kurdu.
- 1993 Hisselerin %23’ü İstanbul Menkul Kıymetler Borsası’nda halka arz edildi.
- 1996 yılında ASELSAN ile birlikte Türkiye Ordusu için TASMUS (Taktik Saha Muhabere Sistemi) projesi imzalandı.
- Netaş, 2007 senesinde Nortel’in Türkiye’ye Ar-Ge merkezi açmasına vesile oldu.
- 4 Nisan 2007’de Nortel Kürsel Yüksek Teknoloji Geliştirme ve Çözüm Merkezi kuruldu. Bu sayede Türkiye’nin en büyük Mükemmeliyet Merkezi açıldı. 100’den 1000’e çıkan genç mühendis ekibi ile birlikte merkez bir kampüse dönüştü.
- 2008 Kanun kapsamında “Ar-Ge Merkezi” statüsü kazanıldı.
- Nortel’in piyasadan çekilmesinden sonra Netaş’ın %53’ü 2010 yılında One Equity Partners (OEP) tarafından satın alındı.
- OEP döneminde, Netaş 2011 senesinde Probil, 2013’de de Kron şirketlerini satın alarak hizmet ve ürün çeşitliliğini artırdı.
- 2017 yılında ise Netaş’ın %48,04 oranında hissesini alan telekom donanımları ve sistemleri sağlayıcısı ZTE Corporation Netaş’ın ana hissedarı oldu.
- Nisan 2017’de “yerli baz istasyonu” hedefiyle Aselsan, Argela ve Netaş’ın oluşturduğu ULAK konsorsiyumu hayata geçirildi.
BIST Yıldız Pazarda #NETAS koduyla işlem görmektedir.
- Öz kaynak kullanımı yok, elbet istediğimiz tablo bu değil, nedenlerine bakacağız.
- Firmanın dış kaynak kullanımı zirvede, ayrıca nerdeyse tamamı kısa vadeli bu da istediğimiz görüntü değil.
- Hisse fiyatı görece pahalı
- Rasyoları olumsuz
- Oran analizleri sektörüne baz olumsuz
- Endeksle hareket ediyor
- Borçluluk kontrol edilebilir seviyelerde
- Karlılık olumsuz
- Büyüme olumsuz
Bilanço Yorum
- Dönen varlıklarını geçen yılın aynı dönemine göre %37 arttırmış, rakam 700 milyon TL, artışın nerelerden kaynakladığına bakalım daha sonrada kaynağına.
- Nakit değerlerini geçen yılın aynı dönemine göre %190 arttırmış, rakam 450 Milyon TL.
- Müşteri sözleşmelerinden doğan varlıkları ise %120 arttırmış, rakam 300 Milyon TL.
- Dönen varlıklarda ki artış üstteki iki kalemden gelmekte.
- Duran varlıklarında %10’luk bir artış var, rakam 62 Milyon TL.
- Finansal yatırımlarını 11 Milyon TL arttırmış.
- Firma uzun vadeli alacaklarını 31 milyon TL’yi tahsil etmiş.
- Kullanım hakkı varlıklarında 30 Milyon TL artış var.
- Maddi olmayan duran varlıklarında 60 milyon TL artış varertelenmiş vergi varlıklarından 30 milyon mahsuplaşılmış.
- Firmanın kısa vadeli yükümlülükleri geçen yılın aynı dönemine göre, %80 artmıştır, rakam olarak 1.5 Milyar TL’dir.
- Borçlardaki artışın 524 milyonu Banka kredilerinden geliyor.
- Ticari borçlarındaki artış 476 milyon TL.
- Uzun vadeli borçların dönem ödemesi 86 milyon TL.
- Müşteri sözleşmelerinden doğan yükümlülükler%350 artarak, geçen yılın aynı dönemine göre 327 Milyon TL’dir.
- Firma bu borçlarına 200 Milyon TL’de karşılık ayırmıştır.
- Uzun vadeli yükümlülüklerini %30 azaltmış, yani 42 milyon TL ödeme yapılmış geçen yılın aynı dönemine göre.
- Bu ödemeler banka kredilerinde gerçekleşmiş.
- Ayrıca 48 milyonda borçları için karlılık ayrılmıştır.
- Firma varlıklarını 767 milyon TL arttırmış olmasına rağmen, borçlarındaki nerdeyse varlıklarının iki katı oranın da 1,5 Milyar TL olarak gerçekleşmiş.
- Firma Öz kaynaklarını %102 oranında eriterek eksiye düşmüş.
- Firma satışlarını ve brüt karlarını arttırmış olmasına rağmen esas faaliyet ve net karlarında tam tersine zararları artmış.
- Firmanın net zararı geçen yılın aynı dönemine göre %500 artarak -48 Milyon TL olarak gerçekleşmiş.
- Firmanın kambiyo kasasında da büyük bir açık var, ancak bu açık daha çok yapılan müşteri sözleşmelerinde ki döviz bazlı rakamlardan kaynaklıdır.
- Kasasında tuttuğu nakit değerleri döviz olarak tuttuğundan kaynaklı bu dönemki yani ilk çeyrek karı 70 milyon TL’dir.
- Firmanın geçtiğimiz 2021 dönemindeki kambiyo kasasından kar kalemlerine yazdığı kıymetli bir rakam varken yıl sonunu -64 milyon TL zararla kapatmıştır.
- Nakit akışı makul.
Sonuç
- Her şeyden önce firmanın ciddi bir öz kaynak sorunu var.
- Firma tamamen kısa vadeli kaynaklarla işletmeyi yönetiyor.
- Kısa vadeli borçları ve kaynakları içerisinde müşteri sözleşmelerinden borçları ve alacakları bulunuyor ancak bunlar henüz gerçekleşmemiş işlemlerden doğan borç ve alacaklardır, bu sözleşmeler muhtemel döviz bazlı gerçekleştiğinden kaynaklı kambiyo kasasında eksi pozisyona düşmüş.
- Ancak kasada tuttukları nakitlerini de döviz cinsinden tutuyorlar ve bu ilk çeyrekte buradan 71 milyon TL kar yazmışlar, eğer bu kar olmaz ise firmanın zararı -120 milyon TL civarında gerçekleşecekti.
- Firmanın borç yükü artmaya devam etmekte, ayrıca firma uzun zamandır zarar ediyor.
- Firma yeni yatırımlar yapmadığı gibi ar-ge giderlerini düşürmüş, halbuki böyle bir firma için en son iktisat yapılacak kalem budur.
- Firmanın bu görüntüsü kamu hizmeti vermeden öteye geçemiyor ve bu politika sürdürülemez.
YASAL UYARI
Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan ve hiçbir şekilde yönlendirici nitelikte olmayan içerik, yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlanmayabilir.
Servet KÖKÇÜ
