AK Parti tarafından hazırlanan ve varlık barışı düzenlemesini de içeren kanun teklifi, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kabul edildi. Genel Kurul gündemine gelen teklif yasalaşırsa, yurt içi ve yurt dışındaki kayıt dışı varlıkların ekonomiye kazandırılması hedeflenecek. Düzenlemede yer alan yeni varlık barışının önceki uygulamalardan temel farkı, bildirilen kaynağın finansal sistemde belirli bir süre tutulması şartı olacak.
Yeni Varlık Barışı Genel Kurul Gündeminde
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde yasama süreci devam eden kanun teklifi, varlık barışı uygulamasına ilişkin yeni hükümler içeriyor. Teklifin yasalaşması halinde gerçek kişiler ile şirketler gibi tüzel kişilere ait yurt içinde veya yurt dışında kayıt dışı kalmış varlıkların finansal sisteme dahil edilmesi amaçlanacak.
Düzenleme kapsamında Türk lirası, döviz, altın, hisse senedi, tahvil ve benzeri varlıklar banka veya aracı kuruluşlara bildirilebilecek. Bildirim için son tarih 31 Temmuz 2027 olarak belirlendi.
Bildirilen Varlıklar İki Ay İçinde Sisteme Alınacak
Kanun teklifine göre bildirilen varlıkların, bildirim tarihinden itibaren 2 ay içinde Türkiye’deki banka veya aracı kurumlarda açılacak hesaplara transfer edilmesi gerekecek. Yurt dışında bulunan fiziki varlıklar ise Türkiye’ye getirilerek ilgili hesaplara yatırılacak.
Varlıkların ekonomiye kazandırılmasında uygulanacak vergi oranı, söz konusu kaynağın hangi mali araçta değerlendirileceğine ve sistemde ne kadar süre tutulacağına göre değişecek. Devlet iç borçlanma senetleri, kira sertifikaları ve benzeri araçlarda tutulacak varlıklar için yüzde 0 ile yüzde 5 arasında kademeli vergi oranları uygulanacak.
Şartlara uygun şekilde bildirilen ve sisteme dahil edilen varlıklar için vergi incelemesi yapılmayacak.
Önceki Uygulamalardan Farkı Sistemde Kalma Şartı
Teklifin yasalaşması halinde uygulanacak düzenleme, Türkiye’nin 8. varlık barışı olacak. Yeni uygulamanın geçmişteki varlık barışı düzenlemelerinden ayrılan en önemli yönü, getirilen paranın finansal sistemde tutulmasının zorunlu hale getirilmesi olacak.
Bu kapsamda, bildirilen kaynağın vergi muafiyetinden veya düşük oranlı vergilendirmeden yararlanabilmesi için banka ve aracı kurumlar üzerinden belirli bir süre sistemde kalması gerekecek. Kaynağın sistemde tutulma süresi uzadıkça, uygulanacak vergi avantajı da artacak.
Banka hesabında daha uzun süre kalan varlıklar için daha düşük vergi oranı uygulanması öngörülüyor. Böylece finansal sisteme giren kaynağın kredi mekanizması üzerinden yatırımlara yönlendirilmesi hedefleniyor.
Yatırımlar İçin Yeni Kaynak Hedefleniyor
Düzenlemeyle, yurt içi ve yurt dışındaki kayıt dışı varlıkların ekonomiye kazandırılmasının yanı sıra, finansal sistemin kaynak yapısının güçlendirilmesi amaçlanıyor. Sisteme giren paranın bankacılık kanalıyla krediye dönüşmesi ve yatırımları desteklemesi planlanıyor.
Yeni varlık barışı kapsamında kaynakların kısa süreli giriş-çıkışa konu edilmesi yerine, ekonomide kalıcı finansman imkânı oluşturacak şekilde değerlendirilmesi öne çıkıyor. Bu nedenle düzenleme, yalnızca varlıkların beyan edilmesini değil, aynı zamanda belirli finansal araçlarda tutulmasını da teşvik ediyor.
Türkiye’ye Yerleşenlere 20 Yıllık Vergi İstisnası
Kanun teklifinde, Türkiye’ye yeni yerleşen kişilere yönelik ayrı bir vergi istisnası da yer alıyor. Son üç yılda Türkiye’de vergi mükellefiyeti bulunmayan kişilerin, yurt dışında elde ettikleri döviz, altın ve benzeri menkul varlıkları 31 Temmuz 2027’ye kadar Türkiye’ye getirerek kayıt altına aldırmaları halinde, bu gelirler 20 yıl boyunca gelir vergisinden muaf tutulacak.
Bu kişilere veraset yoluyla mal intikal etmesi durumunda uygulanacak vergi oranı da yüzde 1 olarak belirlenecek. Yurt dışı varlıklara ilişkin düzenleme, 1 Ocak 2026’dan itibaren Türkiye’ye yerleşmiş sayılan kişilere uygulanmak üzere kanunun yayımı tarihinde yürürlüğe girecek.
Offshore Kaynakların Ekonomiye Kazandırılması Amaçlanıyor
Yeni varlık barışı düzenlemesiyle, özellikle yurt dışında “vergi cenneti” olarak nitelendirilen offshore merkezlerde bulunan kaynakların Türkiye’ye çekilmesi hedefleniyor. Bu kaynakların finansal sisteme dahil edilmesiyle hem kayıt dışı varlıkların ekonomiye kazandırılması hem de yatırımlar için ilave finansman oluşturulması amaçlanıyor.
Teklifin Genel Kurul’da kabul edilmesi halinde, yurt içi ve yurt dışındaki varlıkların bildirilmesi, Türkiye’ye getirilmesi ve belirlenen sürelerle sistemde tutulması esasına dayalı yeni bir varlık barışı uygulaması yürürlüğe girecek.
