Kredi kartı kullanan milyonlarca kişiyi ilgilendiren yeni düzenleme kapsamında, kart limitlerinin belirlenmesinde yalnızca müşterinin beyan ettiği gelir değil, gerçek gelir düzeyi, mevcut borç yükü ve ödeme kapasitesinin de dikkate alınması planlanıyor. Yeni sistemde SGK’daki gelir bilgileri ile Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi’ndeki kredi ve borç verilerinin birlikte değerlendirilmesi hedefleniyor.
Düzenlemenin özellikle geliriyle mevcut kredi kartı limiti arasında belirgin fark bulunan müşteriler açısından etkili olabileceği belirtiliyor. Ancak yeni sistem, yüksek limitli tüm kredi kartlarının otomatik olarak düşürüleceği anlamına gelmiyor; limitlerin müşterinin mali durumuyla uyumu üzerinden yeniden değerlendirme yapılması öngörülüyor.
Kredi kartı limitinde beyan edilen gelir tek başına yeterli olmayacak
Mevcut uygulamada kredi kartı limitleri ağırlıklı olarak belgelenmiş gelir üzerinden belirleniyor. Yeni dönemde ise müşterinin gerçek gelirine daha kapsamlı şekilde ulaşılması ve toplam borçluluk seviyesinin de limit hesabına dahil edilmesi planlanıyor.
Bu kapsamda bankaların yalnızca tek bir kredi kartındaki borcu değil, müşterinin farklı bankalardaki kredi kartları ve diğer kredi yükümlülüklerini de değerlendirmesi hedefleniyor.
Böylece kişinin mevcut borçları ile ödeme kapasitesinin daha bütüncül biçimde görülmesi amaçlanıyor.
SGK ve Risk Merkezi verileri birlikte değerlendirilecek
Planlanan veri altyapısında Sosyal Güvenlik Kurumu’nda bulunan gelir bilgileri ile Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi’nin kredi ve borçluluk verilerinin birlikte kullanılması öngörülüyor.
Bu sistemle kişinin gelir düzeyi, mevcut kredi borçları, kredi kartı yükümlülükleri ve genel ödeme kapasitesi arasında daha doğrudan bir ilişki kurulması hedefleniyor.
Düzenlemenin temel amaçlarından biri, kişilerin gelir ve ödeme gücünün çok üzerinde kredi kartı limitlerine ulaşmasının ve buna bağlı aşırı borçlanma riskinin azaltılması.
Yüksek limitli kredi kartları yeniden değerlendirilebilir
Yeni uygulamadan en fazla etkilenebilecek gruplardan birinin, gelir seviyesine kıyasla yüksek kredi kartı limitine sahip müşteriler olması bekleniyor.
Müşterinin belgelenebilir veya sistem üzerinden görülebilen geliriyle toplam kredi kartı limiti arasında belirgin bir uyumsuzluk bulunması halinde bankaların mevcut limitleri yeniden incelemesi gündeme gelebilecek.
Bununla birlikte düzenleme, her yüksek limitli kredi kartının doğrudan azaltılmasını öngören otomatik bir sistem olarak değerlendirilmiyor. Bankaların müşterinin toplam borçluluğunu, ödeme kapasitesini ve gelir durumunu birlikte incelemesi planlanıyor.
Bankaların mevcut kredi kartı limitlerini yeni sistemle uyumlu hale getirmeye yönelik çalışmalarını 1 Ocak 2027’ye kadar tamamlamasının öngörüldüğü belirtiliyor.
Mevcut kredi kartı limitleri nasıl belirleniyor?
Halihazırdaki uygulamada bir kişinin tüm bankalardaki kredi kartlarının toplam limiti, kartın ilk yılında belgelenmiş aylık net gelirin iki katını aşamıyor.
İkinci yıl ve sonrasında ise toplam kredi kartı limiti, aylık net gelirin dört katına kadar çıkabiliyor.
Yeni dönemde bu çerçeveye ek olarak müşterinin gerçek gelirinin ve toplam borç yükünün daha kapsamlı şekilde değerlendirilmesiyle, kredi kartı limitlerinin ödeme kapasitesiyle daha uyumlu hale getirilmesi hedefleniyor.