Uzmanlar, son dönemde yaygınlaşan IBAN üzerinden para transferlerinin vatandaşlar açısından hukuki ve mali riskler doğurabileceği uyarısında bulunuyor. Özellikle açıklama kısmının boş bırakılması ve kaynağı bilinmeyen hesaplara para gönderilmesi durumunda ilerleyen süreçte sorun yaşanabileceğine dikkat çekiliyor.
IBAN ile Tahsilat Yaygınlaştı
Günlük ödemelerde sıkça tercih edilen IBAN yoluyla para gönderme yöntemi, kredi kartı komisyonundan kaçınmak veya belge düzenlememek isteyen bazı işletmeler tarafından da yaygın şekilde kullanılıyor. Ancak bu yöntemin, hizmeti satın alan kişiler açısından çeşitli riskler barındırdığı belirtiliyor.
Uzman değerlendirmelerine göre, para gönderilen IBAN’ın suç gelirleri kapsamında izleniyor olması ya da farklı nedenlerle takibe alınmış bulunması, transfer yapan kişi açısından da hukuki süreçlere yol açabiliyor.
“Açıklama Yazılması Yanlış Anlaşılmaları Önler”
Hukukçular, para transferlerinde açıklama bölümünün mutlaka doldurulmasının önemine işaret ediyor. Transferin hangi amaçla yapıldığının belirtilmesi, olası yanlış anlaşılmaların önüne geçebiliyor.
Ayrıca IBAN yoluyla gelen paranın bir gelir niteliği taşıması durumunda vergi yükümlülüğü doğabileceği hatırlatılıyor. Bu nedenle sözleşmeye dayalı ödemelerde işlemin mahiyetinin açık şekilde yazılması gerektiği vurgulanıyor.
MASAK Takibi Riski Bulunuyor
Uzmanlara göre, IBAN’ına para gönderilen kişinin hesabı, Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında bankalar tarafından şüpheli işlem bildirimiyle izlemeye alınabiliyor. Bu bildirimler Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) tarafından incelenebiliyor.
Kaynağı suç geliri olmasa bile, suç örgütleri tarafından kullanılan hesaplarla para trafiği kurulması durumunda, ilgili kişiler hakkında şüphe oluşabileceği ifade ediliyor. Bununla birlikte değerlendirmelerde tek seferlik işlemlerden ziyade süreklilik arz eden para hareketlerinin daha kritik olduğu belirtiliyor.
Ticari Ödemelerde Açıklama Daha da Önemli
Uzman görüşlerine göre özellikle esnaf ve tacirlere yapılan IBAN ödemelerinde, alınan mal veya hizmetin mutlaka açıklama kısmına yazılması gerekiyor. Ödemenin süreklilik göstermesi halinde bu bilginin kayda geçirilmesinin, ileride doğabilecek uyuşmazlıkların önüne geçeceği ifade ediliyor.
İşletmenin Resmi IBAN’ı Kullanılmalı
Hukuk çevreleri, mal ve hizmet alımlarında ödemenin işletmenin kayıtlı hesabına yapılmasına dikkat edilmesi gerektiğini vurguluyor. İşletme sahibi veya çalışanların şahsi IBAN’larına yapılan ödemelerin ileride sorun yaratabileceği belirtiliyor.
Açıklama kısmına işlemin niteliğinin kısa ve net şekilde yazılması; örneğin hizmet bedeli, kapora, tamir ücreti veya kira ödemesi gibi ifadelerin kullanılması öneriliyor. Bu kayıtların olası ticari uyuşmazlıklarda delil niteliği taşıyabileceği ifade ediliyor.
Açıklamasız ve Belgesiz Transferler Risk Taşıyor
Uzmanlar, gerekçesi belirtilmeyen yüksek tutarlı ve düzenli para transferlerinin vergi denetimlerinde ticari faaliyet olarak değerlendirilebileceğine dikkat çekiyor. Bu durumda söz konusu gelirlerin kayıt dışı kazanç sayılarak cezalı vergilendirmeye konu olabileceği belirtiliyor.
Öte yandan kaynağı belirsiz yüksek tutarlı işlemlerde suç gelirlerinin aklanması veya terörün finansmanı şüphesi oluşması halinde banka hesapları ve mal varlıkları üzerinde adli süreçlerin başlatılabileceği ifade ediliyor.
Vatandaşların mağduriyet yaşamaması için IBAN transferlerinde açıklama yazılması, bilinmeyen hesaplara para gönderilmemesi, işletme unvanı ile IBAN uyumunun kontrol edilmesi ve yapılan ödeme karşılığında mutlaka yasal belge talep edilmesi gerektiği vurgulanıyor.