Goldman Sachs, Türk lirasındaki değer kaybı beklentisi ve enflasyon öngörülerindeki bozulma nedeniyle Türkiye’ye ilişkin yıl sonu enflasyon tahminini yukarı yönlü revize etti. ABD merkezli banka, Türkiye’de dezenflasyon sürecinde ekonomik büyümedeki yavaşlamanın kur etkisinden daha belirleyici hale geldiğini belirtirken, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın dolarizasyonu sınırlamak amacıyla sıkı para politikası duruşunu yıl sonuna kadar sürdüreceğini öngördü.
Goldman Sachs Türkiye Ekonomisine İlişkin Yeni Rapor Yayımladı
ABD’li yatırım bankası Goldman Sachs, Türkiye ekonomisine yönelik son değerlendirmesinde enflasyon dinamiklerini yeniden ele aldı. Bankanın analizinde büyüme, enerji fiyatları, ücretler ve döviz kurunun enflasyon üzerindeki etkileri ayrı başlıklar halinde incelendi.
Raporda, Türkiye’de enflasyonun temel belirleyicileri arasında uzun süredir döviz kurunun öne çıktığı hatırlatıldı. Ancak Goldman Sachs, kendi analizlerinin büyüme ile enflasyon arasında daha güçlü bir ilişkiye işaret ettiğini bildirdi. Bankaya göre mevcut dezenflasyon sürecinde ekonomik aktivitedeki yavaşlama, fiyat artış hızının düşmesinde önemli rol oynuyor.
Büyümedeki Yavaşlama Enflasyon Eğilimini Aşağı Çekiyor
Goldman Sachs raporunda, çekirdek enflasyon eğiliminin 2024’ün ilk yarısında ekonomik faaliyetteki yavaşlamayla birlikte aşağı yönlü hareket etmeye başladığı belirtildi. Bu dönemin, mevcut ekonomik döngü içinde talep ve enflasyonun birlikte ve kalıcı şekilde yavaşladığı tek dönem olduğu ifade edildi.
Bankanın değerlendirmesine göre büyüme kanalının enflasyon üzerindeki etkisi, geçmiş analizlerde varsayılandan daha güçlü. Bu nedenle iç talepteki yavaşlama ve finansal koşullardaki sıkılaşma, dezenflasyon sürecinin ana unsurları arasında görülüyor.
Kur Geçişkenliği Normalleşti Ancak Yüksek Kaldı
Raporda döviz kuru kanalının özellikle 2021-2023 döneminde enflasyon üzerinde belirgin bir baskı oluşturduğu vurgulandı. Goldman Sachs, kur geçişkenliğinin 2022 yılında yüzde 60 seviyesine ulaşarak zirve yaptığını belirtti.
Banka, o tarihten bu yana kur geçişkenliğinin büyük ölçüde normalleştiğini ancak halen yüzde 30 seviyesinde bulunduğunu kaydetti. Bu oran, geleneksel olmayan para politikalarının uygulandığı dönem öncesindeki seviyelerin üzerinde kalmaya devam ediyor.
Goldman Sachs, çekirdek dış ticaret açığında görülen son genişleme ve yerleşik yatırımcıların daha hızlı kur değer kaybına rağmen güçlü bir dolarizasyon eğilimi göstermemesi nedeniyle, TCMB’nin Türk lirasındaki değer kaybını yılın ilk çeyreğine kıyasla daha hızlı sürdürebileceğini değerlendirdi.
2026 Yıl Sonu Enflasyon Tahmini Yüzde 29’a Çıkarıldı
Goldman Sachs, Türk lirasındaki daha hızlı değer kaybı eğiliminin devam edeceği beklentisi ve enflasyon beklentilerindeki yükseliş nedeniyle 2026 yıl sonu enflasyon tahminini yukarı çekti. Banka, daha önce yüzde 27,5 olarak açıkladığı tahminini yüzde 29 seviyesine yükseltti.
Raporda, TCMB’nin dolarizasyonu sınırlamak amacıyla daha hızlı kur ayarlamasını uzun süre yüksek faiz politikasıyla birlikte sürdürmesinin beklendiği belirtildi. Bu çerçevede finansal koşulların sıkı kalması için makroihtiyati tedbirlerin kullanılmaya devam edeceği ifade edildi.
Kredi Büyümesine Yönelik Sınırlamalar Devam Edebilir
Goldman Sachs, TCMB’nin sıkı para politikası duruşunu yalnızca faiz kanalıyla değil, kredi büyümesini sınırlayan düzenlemelerle de destekleyeceğini öngördü. Raporda, özellikle kredi büyümesine yönelik makroihtiyati tedbirlerin finansal koşulların sıkı tutulmasında etkili olmaya devam edeceği belirtildi.
Banka, repo faizinin yılın geri kalan bölümünde değişmeden kalmasını beklediğini bildirdi. Ayrıca fonlamanın dördüncü çeyreğe kadar gecelik borç verme penceresi aracılığıyla sürdürüleceği tahmin edildi.
Petrol Fiyatlarının Enflasyona Etkisi Zayıfladı
Raporda enerji fiyatlarına ilişkin değerlendirmelere de yer verildi. Goldman Sachs, petrol fiyatlarının enflasyon üzerindeki etkisinin zaman içinde belirgin şekilde azaldığını ifade etti.
Daha düşük petrol geçişkenliği ve uygulanan mali tedbirlerin, enerji fiyatlarındaki yükselişlerin enflasyona doğrudan etkisini sınırladığı belirtildi. Buna karşın enflasyon beklentilerindeki bozulmanın dolaylı etkiler yarattığı ve mart ayından itibaren çekirdek enflasyon eğiliminde yeniden hızlanmaya neden olacak kadar güçlü olduğu kaydedildi.
TCMB İçin Finansal İstikrar Vurgusu
Goldman Sachs, önceki değerlendirmelerinde TCMB’nin büyümeye duyarlılığının enflasyondan çok dış kırılganlıklarla bağlantılı olduğunu tespit ettiklerini hatırlattı. Raporda, Merkez Bankası’nın mevcut dönemde dezenflasyon sağlamak için yüksek üretim kaybına katlanma konusunda isteksiz davranmasının ve reel değerlenmeyi daha aktif kullanmasının, 2024-2025 dönemindeki sınırlı cari açık görünümüyle ilişkili olduğu belirtildi.
Bankaya göre ödemeler dengesi görünümünde yaşanabilecek bozulma, ilerleyen dönemde TCMB’yi finansal istikrarı daha fazla öncelemeye ve talebi azaltıcı adımlar atmaya yöneltebilir. Ancak bu adımların ne ölçüde proaktif şekilde uygulanacağının henüz net olmadığı ifade edildi.
Mevcut Politika Seti Dezenflasyonist Etki Yaratabilir
Goldman Sachs, enflasyon üzerinde büyüme kanalının daha baskın bir rol oynadığını vurguladı. Banka, daha hızlı kur değer kaybıyla birlikte uygulansa dahi mevcut politika setinin yakın geçmişte izlenen politikalara kıyasla daha dezenflasyonist sonuçlar doğurabileceğini değerlendirdi.
Raporda, sıkı faiz politikası, kredi büyümesine yönelik sınırlamalar ve kontrollü kur ayarlamasının birlikte uygulanmasının, Türkiye’de enflasyon görünümü açısından belirleyici olmaya devam edeceği belirtildi.
