Uluslararası Para Fonu, Orta Doğu’daki savaşın enerji piyasaları üzerinden küresel ekonomiye yönelik riskleri artırdığına dikkat çekti. IMF Sözcüsü Julie Kozack, yükselen petrol fiyatlarının küresel görünümü “referans senaryo”dan uzaklaştırarak “olumsuz senaryo”ya yaklaştırdığını belirtirken, orta vadeli enflasyon beklentilerinin özellikle büyük ekonomilerde halen kontrol altında olduğunu söyledi.
IMF Küresel Ekonomideki Yeni Şoku Değerlendiriyor
Uluslararası Para Fonu Sözcüsü Julie Kozack, düzenlediği basın toplantısında küresel ekonomide savaş kaynaklı son gelişmelere ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Kozack, Orta Doğu’daki çatışmaların ardından enerji piyasalarında oluşan yeni görünümün teknik düzeyde analiz edildiğini ve IMF’nin üye ülkelerle aktif temas halinde olduğunu ifade etti.
Kozack, ülkelerin mevcut şok karşısında ihtiyaçlarını belirlemek amacıyla görüşmelerin sürdüğünü belirtti. IMF’nin, üye ülkelerin kendi ekonomik koşullarına uygun politika tepkilerini oluşturabilmesi için destek sağladığını kaydeden Kozack, birçok ülkenin özellikle politika tavsiyesi talep ettiğini söyledi.
IMF Sözcüsü, Fonun hangi alanlarda destek sunabileceğinin üye ülkelerle birlikte değerlendirildiğini ifade etti. Bu kapsamda ülkelerin, enerji fiyatlarındaki artış, enflasyon baskıları ve finansal koşullardaki değişimlere karşı nasıl bir yol izlemeleri gerektiği konusunda IMF’den yönlendirme istediği aktarıldı.
Finansman Taleplerine İlişkin Görüşmeler Sürüyor
Kozack, IMF Başkanı Kristalina Georgieva’nın Bahar Toplantıları sırasında yaptığı açıklamayı da hatırlattı. Georgieva, en az 12 ülkeden 20 ila 50 milyar tutarında finansman talebi gelebileceğini belirtmişti. Kozack, bu olası finansman taleplerine ilişkin görüşmelerin devam ettiğini bildirdi.
Savaşın küresel ekonomiye etkileri, özellikle enerji ithalatçısı ülkeler açısından dış denge, bütçe dengesi ve enflasyon görünümü üzerinde baskı yaratıyor. Petrol fiyatlarındaki yükseliş, üretim maliyetlerinden tüketici fiyatlarına kadar geniş bir alanda etkili olurken, ülkelerin IMF’den talep ettiği desteklerin de bu çerçevede şekillendiği görülüyor.
Küresel Ekonomi Olumsuz Senaryoya Yaklaşıyor
Julie Kozack, IMF’nin nisan ayında yayımladığı Dünya Ekonomik Görünümü raporunda üç farklı senaryo ortaya koyduğunu anımsattı. Bu senaryoların kısa süreli savaşı temel alan “referans senaryo”, daha yüksek riskleri içeren “olumsuz senaryo” ve daha ağır ekonomik etkileri kapsayan “ciddi senaryo” şeklinde oluşturulduğunu belirtti.
IMF’nin söz konusu senaryoları üç temel aktarım kanalı üzerinden değerlendirdiğini ifade eden Kozack, bunların petrol fiyatları, enflasyon beklentileri ve finansal koşullar olduğunu söyledi. Mevcut verilerin, küresel ekonominin referans senaryodan uzaklaşarak olumsuz senaryoya doğru ilerlediğini açık biçimde gösterdiğini dile getirdi.
Kozack’a göre petrol fiyatları, IMF’nin referans senaryoda varsaydığı seviyelerin belirgin şekilde üzerine çıktı. Kısa vadeli enflasyon beklentileri de fiyat artışlarına paralel olarak yükseldi. Buna karşın orta vadeli enflasyon beklentileri, özellikle büyük ekonomilerde görece iyi çıpalanmış durumda bulunuyor.
Enflasyon Beklentileri Orta Vadede Kontrol Altında
IMF Sözcüsü, petrol fiyatlarındaki artışın kısa vadede enflasyon üzerindeki baskıyı artırdığını ancak orta vadeli beklentilerin henüz belirgin biçimde bozulmadığını vurguladı. Bu görünüm, merkez bankalarının enflasyonla mücadele açısından izlediği para politikası duruşunun önemini koruduğunu gösteriyor.
Kozack, finansal koşulların da halen destekleyici nitelikte olduğunu belirtti. Bu değerlendirme, küresel ekonominin daha ağır bir senaryoya geçip geçmeyeceği konusunda enerji fiyatları, enflasyon beklentileri ve finansal piyasaların seyrinin yakından izlenmeye devam edeceğine işaret ediyor.
Ülkeler Enerji Fiyatlarına Karşı Farklı Önlemler Alıyor
IMF, savaşın başladığı şubat sonundan bu yana ülkelerin uygulamaya koyduğu politika adımlarını takip ediyor. Kozack, ülkelerin enerji fiyatlarındaki yükselişe ve ekonomik şoklara farklı politika araçlarıyla yanıt verdiğini söyledi.
Gelişmiş ekonomilerin ağırlıklı olarak maliye politikası önlemlerine başvurduğunu belirten Kozack, gelişmekte olan ekonomilerde ise daha çeşitli politika bileşimlerinin uygulandığını ifade etti. Bazı ülkelerin petrol ve yakıt tüketimini yönetmeye yönelik tasarruf önlemleri aldığı aktarıldı.
Ülkelerin politika tepkilerinde petrol ihracatçısı ya da petrol ithalatçısı olmaları da belirleyici rol oynuyor. Petrol ithalatçısı ekonomiler, artan enerji maliyetleri nedeniyle daha yüksek enflasyon ve dış finansman baskısıyla karşı karşıya kalırken, petrol ihracatçısı ülkelerde gelir etkisi ve bütçe dengeleri farklı bir görünüm oluşturuyor.
IMF, enerji piyasalarındaki gelişmeleri, enflasyon beklentilerini ve ülkelerin politika tepkilerini yakından izlemeyi sürdüreceğini bildirdi.
