Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2023 yılına ait İl Bazında Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) verilerini açıkladı. Bu veriler, Türkiye’nin ekonomik yapısını daha ayrıntılı bir şekilde ortaya koyarken, illerin GSYH paylarını, kişi başına düşen gelir seviyelerini ve sektörel katkıları gözler önüne seriyor. İşte 2023 yılına ait önemli veriler:
İstanbul, Türkiye’nin GSYH’sinin Yüzde 30,4’ünü Karşılıyor
2023 yılı itibarıyla, İstanbul, Türkiye’nin toplam Gayrisafi Yurt İçi Hasılası’ndan en yüksek payı alarak dikkat çekti. İstanbul, 8 trilyon 60 milyar 358 milyon TL’lik GSYH ile toplam GSYH’den yüzde 30,4’lük bir pay aldı. Bu oran, İstanbul’un Türkiye ekonomisindeki ağırlığını bir kez daha vurguluyor. İstanbul’u sırasıyla Ankara (2 trilyon 538 milyar 686 milyon TL, yüzde 9,6 pay) ve İzmir (1 trilyon 614 milyar 161 milyon TL, yüzde 6,1 pay) takip etti.
En düşük GSYH payını ise 22 milyar 13 milyon TL ile Tunceli, 19 milyar 407 milyon TL ile Ardahan ve 13 milyar 214 milyon TL ile Bayburt aldı. Bu üç il, Türkiye’nin toplam GSYH’sinden en düşük payı alan iller olarak sıralandı. GSYH’den en yüksek payı alan ilk beş il ise Türkiye’nin toplam GSYH’sinin yüzde 54,02’sini oluşturdu.
Kocaeli, Kişi Başına GSYH’de Zirvede
2023 yılı itibarıyla, kişi başına düşen GSYH hesaplamasında Kocaeli, 516 bin 460 TL ile ilk sırada yer aldı. Kocaeli’yi sırasıyla 510 bin 733 TL ile İstanbul ve 438 bin 242 TL ile Ankara takip etti. Kişi başına GSYH’de en düşük seviyede yer alan iller ise Şanlıurfa (116 bin 767 TL), Ağrı (110 bin 553 TL) ve Van (108 bin 21 TL) oldu. Türkiye ortalamasının üzerinde kişi başına GSYH’ye sahip olan iller ise 2023 yılında 13 il ile sınırlı kaldı.
İstanbul, Çeşitli Sektörlerde En Yüksek Payı Aldı
İstanbul, GSYH’yi oluşturan sektörel faaliyetlerde de ön plana çıktı. Tarım, ormancılık ve balıkçılık dışındaki tüm sektörlerde, İstanbul en yüksek payı alarak Türkiye ekonomisindeki liderliğini sürdürdü. Özellikle bilgi ve iletişim sektöründe İstanbul’un payı yüzde 64,8, finans ve sigorta sektöründe ise yüzde 62,5 oldu. Ayrıca, mesleki, idari ve destek hizmetleri sektöründe İstanbul’un payı yüzde 45,9 olarak kaydedildi.
Hizmetler sektöründe de İstanbul liderliğini sürdürdü. 2023 yılında İstanbul, hizmetler sektöründen toplam GSYH’sinin yüzde 40,4’ünü elde ederken, hizmetler sektörü İstanbul’un toplam GSYH’si içinde yüzde 35,7’lik bir payla en yüksek oranı oluşturdu. Sanayi sektörü İstanbul’un GSYH’sinin yüzde 17,2’sini alırken, mesleki hizmet faaliyetleri ise yüzde 7,8 pay ile üçüncü sırada yer aldı.
GSYH Artışı: Zincirlenmiş Hacim Endeksiyle 44 İl Türkiye Ortalamasının Üzerinde Büyüdü
2023 yılında Türkiye genelinde GSYH, zincirlenmiş hacim endeksiyle bir önceki yıla göre yüzde 5,1 oranında artış gösterdi. Bu artışın 44 ilde Türkiye ortalamasının üzerinde olduğu gözlemlendi. 2023’te GSYH artışında öne çıkan iller Şırnak (%18,9), Siirt (%18,2) ve Samsun (%15,8) oldu. Diğer taraftan, Zonguldak (-%6,9), Bayburt (-%10,4) ve Artvin (-%16,0) ise GSYH büyümesinde en yüksek azalışları yaşayan iller arasında yer aldı.
İstanbul, Türkiye GSYH Büyümesine En Fazla Katkı Sağlayan İl Oldu
İstanbul, 2023 yılı boyunca Türkiye’nin yıllık GSYH büyümesine en fazla katkıyı sağlayan il oldu. İstanbul, GSYH büyümesinin yüzde 1,65’ini karşılayarak, tüm Türkiye’deki ekonomik büyümeye en fazla katkı veren il oldu. İstanbul’u, Ankara (%0,96) ve Kocaeli (%0,27) izledi. GSYH büyümesinde negatif katkı sağlayan iller ise sırasıyla Zonguldak (%-0,03), Artvin (%-0,03) ve Gaziantep (%-0,03) oldu.
