Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, temmuzda üretici ile market arasındaki en fazla fiyat farkının yüzde 766,5 ile elmada görüldüğünü ifade etti.
Bayraktar, yazılı açıklamasında, temmuz ayı üretici ve market fiyatları ile tarım sektöründe yaşanan son gelişmeleri açıkladı.
Geçtiğimiz ay elmanın 8,7, marulun 4,2, kuru fasulyenin, maydanozun 3,8 ve yeşil mercimeğin 3,7 kat fazla fiyatla tüketiciye satıldığını ifade eden Bayraktar, “Temmuzda üretici ile market arasındaki fiyat farkı en fazla yüzde 766,5 ile elmada görüldü. Bunu yüzde 325,5 ile marul, yüzde 304,8 ile kuru fasulye, yüzde 274,8 ile maydanoz, yüzde 267,4 ile yeşil mercimek, yüzde 243,8 ile kuru incir ve yüzde 238,6 ile nohut takip etti.” cümlesini kullandı.
Bayraktar, temmuzda markette 36 ürünün 25’inde fiyat artışı, 11’inde ise fiyat azalışı görüldüğüne değinerek, şu bilgileri paylaştı:
“Temmuzda markette fiyatı en fazla artan ürün yüzde 72,7 ile limon oldu. Limondaki fiyat artışını yüzde 69,6 ile domates, yüzde 38,1 ile yumurta, yüzde 35,5 ile sivri biber, yüzde 33,8 ile kırmızı mercimek ve yüzde 28,5 ile marul takip etti. Markette fiyatı en fazla azalan ürün ise yüzde 16,8 ile ıspanak oldu. Ispanaktaki fiyat düşüşünü yüzde 15,6 ile yeşil soğan, yüzde 10,2 ile patlıcan, yüzde 8,1 ile Antep fıstığı, yüzde 5,4 ile toz şeker, yüzde 5,3 ile ayçiçek yağı izledi.”
– Üretici fiyatları
Geçtiğimiz ay üreticide fiyatı en fazla düşen ürünün yüzde 16,7 ile kuru kayısı olduğunu belirten Bayraktar, kuru kayısıdaki fiyat düşüşünü yüzde 2,5 ile yeşil soğan, yüzde 2,4 ile Antep fıstığının izlediğini ifade etti.
Bayraktar, üreticide en fazla fiyat artışının yüzde 89,7 ile kuru soğanda görüldüğünü belirterek, bunu yüzde 80 ile limonun, yüzde 54,2 ile sivri biberin, yüzde 45 ile yumurtanın, yüzde 44,4 ile patatesin, yüzde 40 ile domatesin, yüzde 38,1 ile salatalığın takip ettiğini açıkladı.
Temmuzda üreticide 29 ürünün 17’sinde fiyat artışı olurken, 6’sında fiyat düşüşü görüldüğünü ifade eden Bayraktar, “Üretici fiyatlarında elma, nohut, fındık, pirinç, kuru üzüm ve kuru incirde fiyat değişimi olmadı.” bilgisini paylaştı.
– Fiyatlardaki değişimlerin sebepleri
Üreticide, kuru soğan ve patates arzının yetersizliğinin fiyatları yükselttiğini belirten Bayraktar, “Sivri biber, salatalık, domates fiyatlarındaki artış, artan talep baskısı nedeniyle gerçekleşti. Depolardan piyasaya yatak limon arzının devam etmesi ve depo masraflarının artması limonda fiyatların yükselmesine yol açtı. Yumurtadaki fiyat artışı ise yem fiyatlarının yüksekliğinden kaynaklandı.” diye konuştu.
Bayraktar, ürünlerdeki fiyat artışlarına karşın üreticilerin zor durumda olduğuna değinerek, girdi fiyat endeksindeki artışlarla tarımsal üretici fiyat endeksi arasındaki artışların, üretici aleyhine giderek yükselen büyük farklar oluşturduğunu kaydetti.
Üreticilerin maliyet artışlarını fiyatlara yansıtamadığını ifade eden Bayraktar, “Üreticilerimize verilecek destek, aynı zamanda tüketiciye verilecek destektir. Üreticilerimizi destekleyerek, moralini yüksek tutalım. Üretimden kopmasına izin vermeyelim.” cümlelerini kullandı.
Gübre fiyatlarındaki yükselişe de değinen Bayraktar, mazot fiyatının aylık yüzde 10,8 azalmasına rağmen, son bir yıla kıyasla yüzde 235 arttığını vurguladı.
Bayraktar, besi yeminin temmuzda bir önceki aya kıyasla yüzde 4,3, süt yeminin de yüzde 2,4 azaldığını fakat son bir senede besi yeminin yüzde 116,6, süt yeminin ise yüzde 125,2 arttığını aktardı.
Elektrik fiyatlarının son bir yılda yüzde 129,4 arttığını belirten Bayraktar, şunları söyledi:
“Zirai ilaç fiyatları yüzde 300’e varan oranlarda artış gösterdi. Girdi fiyatları üretim sezonu boyunca var olan yüksek seviyesini sürdürüyor. Yüksek fiyatlar yeni üretim sezonuna hazırlanacak çiftçilerimizi düşündürüyor. Üreticilerimizin geleceği görmelerini, üretimde kalmalarını sağlamak için girdiler makul fiyatlardan üreticilere ulaştırılmalı, girdi destekleri artırılmalı, ekimden önce destekler açıklanmalı ve en kısa sürede üreticilerimize verilmelidir.”
