Avrupa Birliği (AB) ülkeleri, enerji fiyatının düşürülmesine dair tedbirler kapsamında doğal gaza tavan fiyat uygulamasında anlaşamadı. AB yönetimi doğal gazda toplu alım yapılmasını isterken enerji krizi, liderlerin iki hafta sonraki zirvesinde tekrar görüşülecek.
AB Konseyi Başkanı Charles Michel, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve AB dönem başkanı Çekya’nın Başbakanı Petr Fiala, Prag’da düzenlenen gayriresmi AB Liderler Zirvesi bitiminde ortak basın toplantısı gerçekleştirdi.
Michel, toplantıda görüşülen konular hakkında bilgi verirken enerji krizi başlığında talebin ve tüketimin düşürülmesi, stokları mümkün olduğunca dolu tutarak arz güvenliğinin sağlanması ve tavan fiyat gibi uygulamalarla enerji faturalarının düşürülmesi gibi meseleleri görüştüklerini ifade etti.
AB ülkelerinin enerji fiyatlarının düşürülmesi adına ortak kararlılık içinde olduğunu belirten Michel, 20-21 Ekim’de Brüksel’de gerçekleştirilecek AB Liderler Zirvesi’ne kadar yapılacak görüşmelerle tedbirler konusunda ilerleme sağlamak istediklerini ifade etti.
AB Komisyonu Başkanı von der Leyen de uygun fiyatlı gaz tedariki adına güvenilir tedarikçilerle müzakereler yapılması, gaz piyasasında fiyatların nasıl sınırlandırılacağı ve elektrik fiyatlarının belirlenmesinde gazın etkisinin azaltılması gibi meseleleri ele aldıklarını söyledi.
“Komisyon, bu konular hakkında önümüzdeki haftalar içinde daha ayrıntılı tekliflerle gelecek.” diye belirten von der Leyen, AB ülkelerinin bu kışa hazırlıklı olduklarını anlattı.
Gaz depoları yüzde 90 dolu
Savaşın başında AB’nin Rusya’dan aldığı gaz miktarının yüzde 41 olduğunu, bunun yüzde 7,5’e indiğini ifade eden von der Leyen, “Şu anda depoların yüzde 90’ı dolu. Yani gayet iyi durumdayız.” diye belirtti.
Von der Leyen, kış bitiminde AB gaz depolarının tükeneceğini, ilkbaharda AB ülkelerin ortak gaz alımına başlamasının çok önemli olduğunu söyledi.
Doğal gaz fiyatlarını düşürme konusundaki bir soru üstüne von der Leyen, “Bu, birkaç yolla yapılabilir. Güvenilir tedarikçilerle anlaşmalı bir fiyat koridoru belirleyebilirsiniz. Norveçli şirketlerle bu çalışma çoktan başladı.” şeklinde konuştu.
Enerji piyasası reformu hazırlığı
Von der Leyen, enerji piyasaları konusunda geniş kapsamlı bir reformun karmaşık bir süreç olduğunu ve ancak önümüzdeki sene başında yapılabileceğini belirtti.
Ukrayna’ya yardım
AB ve üye ülkelerin Ukrayna’nın en önemli destekçileri olduğunu ifade eden von der Leyen, “Savaşın başlangıcından bu yana askeri yardımlar haricinde Ukrayna’ya 19 milyar avro sağladık. Önümüzdeki günlerde 2 milyar avro daha makro finansal destek serbest bırakılacak.” şeklinde konuştu.
AB Komisyonu, geçtiğimiz ay, enerji alanında çeşitli yeni tedbirleri içeren bir paket hazırlamıştı. Üye ülkelerin enerji krizine karşı elektrik talebinin zorunlu düşürülmesi, ucuz maliyetli elektrik üreticilerinin kazançlarının sınırlandırılması ve fosil yakıt üreticilerinden katkı alınmasını barındıran tedbirlerde anlaşma sağlamıştı.
Aralarında Fransa, İtalya, İspanya ve Belçika’nın da yer aldığı AB üyesi 15 ülke, AB Komisyonundan, ithal doğal gaza tavan fiyat uygulamaya dair bir plan hazırlamasını istemişti.
Komisyon, bu talebe karşın önceki pakete ithal doğal gaza tavan fiyat getirilmesini dahil etmemiş, doğal gaza geniş biçimde tavan fiyat getirilmesinin enerji güvenliği adına risk oluşturabileceği uyarısı yapmıştı.
AB ülkelerinin büyük kısmının gaza tavan fiyat talebini sürdürmesinin akabinde, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen bu hafta yaklaşımını değiştirdi.
Yeni bir fiyat endeksi geliştirilinceye kadar doğal gaza geçici tavan fiyat uygulanması üstünde çalıştıklarını ifade eden von der Leyen, elektrik üretmek adına kullanılan gaza tava fiyat konusunda da adım atılabileceğine işaret etmişti.
Almanya, Hollanda ve Danimarka ve bazı ülkeler bu aşamada doğal gaz fiyatlarına tavan getirilmesi fikrine sıcak bir şekilde yaklaşmıyor. Gaza tavan fiyat getirilmesinin enerji arz güvenliğini riske sokacağı görüşünde olan bu ülkeler, uygulamanın özellikle kış aylarında doğal gaz tedarikine zarar verebileceğini belirtiyor.
