İklim kriziyle mücadele ana hedeflerinden birisi olan Avrupa Birliği’nde (AB) tarihi nitelikte bir uzlaşıya varıldı. AB ülkeleri ile Avrupa Parlamentosu (AP) arasında, 2035 senesinde yeni benzinli ve dizel otomobiller ve hafif ticari araçların satışının yasaklanması konusunda anlaşma yapıldı. Hibrit araçlar da yasak kapsamına giriyor. Uzlaşı, bu tarihe kadar AB’de bu tür araçların satışının tamamen elektrikli araçlar lehine durdurulması demek oluyor. Bu da AB ülkelerinde 2035 senesinden itibaren satılacak yeni bütün otomobil ve hafif ticari araçların sıfır emisyonlu olmasını gerektiriyor. Yeni kurallar şu anda yollarda olan eski araçları etkilemeyecek. Bununla beraber, ana hedef genel filo değişimi yoluyla 2050 senesine kadar AB içindeki tüm araçların sıfır emisyonlu olmasını sağlamak.
AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen anlaşmayı, “2030 iklim hedefimize ulaşmada çok önemli bir kilometre taşı” diye överken Komisyon’un Birinci Başkan Yardımcısı Frans Timmermans, “Anlaşma, endüstri ve tüketicilere güçlü bir sinyal gönderiyor: Avrupa, sıfır emisyonlu hareketliliğe geçişi benimsiyor” dedi. AP Çevre Komitesi Başkanı Pascal Canfin de ilk kez net bir karbonsuzlaştırma yolu belirlendiğine değinerek, “Bu tarihi bir karardır. Şu anda Avrupa emisyonlarının yüzde 16’sını oluşturan bu sektör, 2050 yılına kadar karbon nötr olacak” dedi.
AB, 2035 senesini hedef tarih olarak belirlediyse de önümüzdeki 13 yıl boş durma niyetinde değil. 2030 senesine kadar emisyon düşürme hedefi, otomobiller adına yüzde 55, hafif ticari araçlar için yüzde 50 olarak belirlendi. AB verilerine göre ulaşım, son 30 yılda sera gazı emisyonlarının arttığı tek sektör. 1990-2019 döneminde yüzde 33.5’lik bir yükseliş söz konusu. Karayolu taşımacılığı kaynaklı toplam emisyonların yüzde 61’ini ise binek otomobiller oluşturuyor.
ELEKTRİKLİLER HÂLÂ PAHALI
Enerji maliyetleri, çevreci Trafik düzenlemeleri ve devletlerin teşvik programları tüketicilerin yavaş yavaş benzinli ve dizel araçlardan uzaklaşmaya başlaması sonucunu oluşturdu.
Bununla beraber tamamen elektrikli araçların fiyatının şimdilik çok yüksek olması ve her ülkenin bu tür araçlar için gerekli altyapıyı yaygın hale getirmemiş olması eğilimin hızını kıran başlıca etkenler arasında bulunuyor. Şu anda AB’de satılan yeni otomobillerin yaklaşık yüzde 12’si elektrikli araçlardan oluşuyor. Anlaşmanın yürürlüğe girmesi adına üye ülkelerin temsil edildiği AB Konseyi ve AP tarafından resmen onaylanması gerekiyor.
‘SINIR KOYMAK UCUZ ARAÇLARI ORTADAN KALDIRIR’
AB’nin ‘Sıfır Emisyon’ için otomotiv üreticilerine tarih vermesi birçok eleştiriye de sebep oluyor. Çünkü, elektrikli otomobiller batarya üretiminin pahalı olması sebebiyle içten yanmalılara göre daha yüksek fiyattan satışa sunuluyor. Konuyla alakalı bir eleştiri de geçen hafta BMW CEO’su Oliver Zipse’den gelmişti.
İçten yanmalı araçların devre dışı bırakılmasına yönelik tarih sınırı konulmasının ‘ucuz araçları’ ortadan kaldıracağını ifade eden Zipse, bu zorunluluğun pek çok kişinin otomobil sahibi olamayacağı anlamına geleceğini belirtmişti. Zipse, “Otomobil sahipliğini sadece zenginlere mahsus hale getirirseniz çok tehlikeli olur” demişti.
