Türkiye’nin enerjide arz güvenliğini sağlamaya dair adımların meyvesini verirken, aynı zamanda devreye alınan kurulu güç yatırımlarıyla kaynak çeşitliliği de sağlanıyor. Önemli yenilenebilir enerji kaynaklarından olan hidroelektrik santrallere dair yatırımlarını aralıksız şekilde sürdüren Türkiye, 2001 senesinde 11 bin 673 megavat düzeyinde olan hidroelektrik enerji kurulu gücünü 2022 senesi mart ayı sonu itibarıyla yaklaşık 3 katına çıkarak 31 bin 508 megavat değerine çıktı.
Türkiye’nin hidroelektrik santral kapasitesinin 31 bin 491 megavatlık bölümünü lisanslı, 16,4 megavatlık bölümünü ise lisanssız santraller oluşturdu. Türkiye’de 2020’nin son aylarından beri süren kuraklık sebebiyle hidroelektrik santrallerinin elektrik üretiminde görülen düşüş, yağışlardaki artışla tersine döndü.
SU DÜZEYİ YÜKSELİNCE ÜRETİM YÜZDE 48 ARTTI
2022 senesinin ilk çeyreğinde enerji üretimi amaçlı ana havza barajlarına gelen su miktarı geçen senenin aynı dönemine nazaran yüzde 49,7 artışla 12 milyar 927 milyon metreküpe çıktı. Hidroelektrik santrallerden elektrik üretimi bu dönemde yüzde 48 artış gösterirken doğal gazdan elektrik üretimi yüzde 21 düştü. 1 Ocak-15 Mart 2022 tarihleri arasında hidroelektrik santrallerin Türkiye’nin elektrik üretimindeki payı yüzde 27 olarak belirlendi. Bu oran geçen senenin aynı döneminde yüzde 20’de kalmıştı. 2022’nin ikinci çeyreğinde yağışların sürmesiyle hidroelektrik santrallerin Türkiye’nin elektrik üretimindeki payının yüzde 30-35 bandına ulaşacağı düşünülüyor.
YENİLENEBİLİR ENERJİNİN ÜRETİMDE PAYI YÜZDE 54
Türkiye’nin enerji sektörünün gelişimi için özellikle de Milli Enerji ve Maden Politikası ile uygulanan enerjide yenilenebilir öncelikli yaklaşımıyla 2022 mart ayı sonu itibarıyla elektrik kurulu gücü 100 bin megavat barajını geçti. Böylelikle yenilenebilir kurulu gücün toplam kurulu güç içerisindeki payı yüzde 54 düzeyine ulaştı. Hidroelektrik üretim kapasitesi yağış ortalamalarına nazaran farklılık gösterirken, 2018-2019 su senesinin oldukça sulak bir sezon olması neticesinde senelik bazda hidroelektrik üretim miktarı 2019’da 88 bin 823 megavatsaat ile en yüksek düzeye ulaştı. Yapılan yatırımların etkisi ve artan yağış ortalamaları nedeniyle bu sene rekorun tekrardan yakalanması amaçlanıyor.
6,7 MİLYAR $’LIK İTHALATI ÖNLEDİ
Türkiye’de yenilenebilir enerjiye yapılan yatırımlar sonucunda yükselen hidroelektrik kapasiteye bağlı olarak 2019 senesinde 88,8 teravatsaat, 2020 senesinde 78,1 teravatsaat ve oldukça kurak bir sene olmasına rağmen 2021 senesinde 55,7 teravatsaat hidroelektrik üretim gerçekleşti. Hidroelektrik santrallerdeki elektrik üretim miktarı mevsimsellikten (kurak-sulak durum) doğrudan etkilendiğinden dolayı senelere kıyasla elektrik üretim miktarlarında değişimler olabiliyor. 2021 senesinde gerçekleşen hidroelektrik üretimi baz alındığında, hidroelektrik santraller yaklaşık 6,7 milyar dolarlık ithalatı önlemiş oldu.
KURULU GÜÇ HIZLA ARTIYOR
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) verilerine nazaran üretim lisansı olan ve önümüzdeki süreçte devreye girecek veya kapasite artışı gerçekleşecek toplamda 89 adet hidroelektrik santral bulunuyor. 89 hidroelektrik santralin devreye girmesiyle birlikte toplam kurulu güçte bin 755 megavatlık artış öngörülüyor. Bu kapasiteye ek olarak Artvin ilinde yer alan 540 MW gücündeki Yusufeli Barajı ve HES’in 2022 senesi içerisinde devreye girmesi bekleniyor.
