Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, EYT çalışmasıyla alakalı açıklamalarda bulundu. Bakan bilgin yürütülen çalışmanın yol haritasını açıkladı.
Bakan Bilgin, “Bakanlık bünyesinde çalışma grubu oluşturduk. Hazine ve Maliye bakanlığı da sürece katılacak. En uygun formülü devreye sokacağız. Çalışmayı yıl sonu ya da ocak başında Meclis’e sunacağız.” diye belirtti.
Sözleşmeli personel düzenlemesiyle alakalı da konuşan Bakan Bilgin, “Çalışmamızı tamamlayıp sendikaların da taleplerini alacağız” cümlelerini kullandı.
9 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olanlara dair çalışmalarda ilk aşamayı kapsamın belirlemesi oluştururken, bunun adına pek çok formül konuşuluyor:
KISMİ EMEKLİLİĞE YENİ İMKAN
Eylül 1999 öncesinde sigortalı olanlar 15 seneyi (bu süre doldu) ve 3600 gün (10 yıl) primi tamamladıklarında kadınlar 50, erkekler de 55 yaşı da doldurmak şartıyla kısmi emeklilik hakkı kazanıyor. Emeklilik yaşları ise bu 3 koşulu bitirdikleri tarihe göre değişiyor.
Kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaşı bulan koşullar ortaya çıkıyor. Yapılacak düzenlemeyle, 3600 günle emeklilikte de yaş koşulu aranmayabilir. Bu durumda 3600 günü olan kadınlar 50, erkekler 55 yaşında emekli olabilir.
20-25 SENE ÇALIŞMA KRİTERİ
Gündeme gelen bir başka formül ise emeklilik adına kadınların 20, erkeklerin 25 senelik prim gününü tamamlamalarını barındırıyor.
Burada emekli aylığı bağlanabilmesi adına aranacak koşullar, 9 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olarak çalışmaya başlamak, kadınlar için 20 sene yani 7200 prim gününü, erkekler için ise 25 sene yani 9 bin gün primi tamamlamak olacak.
Bu koşulu tamamlayan EYT’liler, söz konusu formül hayata geçerse yaşa bakılmadan emekli olabilecek.
YAŞ SINIRI
Yaşa takılanlara emeklilik adına bir yaş sınırı getirilebilir. Daha önce 50 yaş sınırı getirilebileceği konuşulmuştu.
Bu formül hayata geçirilirse, EYT’lilerin emekli olması adına 50 yaşını da tamamlaması gerekecek.
BEKLEME SÜRESİNDE İNDİRİM
Prim gün sayısını doldurup yaşı bekleyenler adına bekleme süresini 2-3 sene düşürmek gibi avantajlar da formüller arasında bulunuyor.
AVRUPA MODELİ
Bazı Avrupa ülkelerinde uygulanan kesintili emeklilik modeli de tartışılan seçenekler arasında yer alıyor. Bu formülde, emeklilik adına kaç sene kaldıysa her sene için belli oranda aylıktan kesinti yapılıyor.
Daha az maaşla daha erken emeklilik ortaya çıkıyor. Yine Avrupa’da uygulanan bir formül de geçici kesintili emeklilik oluyor.
Buna göre, sigortalı belli bir kesintiyle beraber erken emekli oluyor. Fakat yasanın işaret ettiği yaşa gelip emeklilik koşulları oluşunca bu kesinti ortadan kalkıyor.
PRİM VE SÜRE FORMÜLÜ
9 Eylül 1999 öncesinde işe girenlerin, ilk sigortalı oldukları tarihe göre 5000 ile 5975 prim gününü, kadınlarda 20, erkeklerde 25 seneyi tamamlaması gerekiyor. Bunları tamamlayanlar yaşı dikkate alınmadan emekli olma imkanı elde edebilir.
KADEMELİ EMEKLİLİK
Yaşı bekleyenlere ‘kademeli’ emeklilik imkanı sunulması üstünde de duruluyor.
