Ticaret Bakanlığı, kasım ayında e-ticaret ve perakende sektöründe yoğunlaşan indirim kampanyaları öncesinde tüketiciyi yanıltıcı reklam ve sahte fiyat uygulamalarına karşı denetimlerin tüm mecralarda sıkılaştırıldığını duyurdu. Bakanlık, mevzuata aykırı, gerçeği yansıtmayan ve tüketicileri aldatmaya yönelik tanıtım ve satış uygulamaları tespit edilen işletmelere ihlalin niteliğine göre 99 bin 339 TL ile 39 milyon 916 bin 524 TL arasında idari para cezası kesileceğini bildirdi.
İndirim Öncesi Fiyatta ‘Son 10 Günün En Düşüğü’ Esas Alınacak
Bakanlık açıklamasında, 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe giren yeni mevzuat düzenlemesi hatırlatılarak indirimli satış reklamlarında şeffaflık kurallarının sıkı şekilde uygulanacağı vurgulandı.
Yeni kurallar kapsamında perakendeciler, mal satışına ilişkin reklamlarda indirim öncesi fiyatı belirlerken kampanyanın başladığı tarihten önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyatı baz almak zorunda bulunuyor. Gerçekte var olmayan yapay fiyat artışlarının ardından indirim yapılmış gibi gösterilmesi, kampanya başlangıç ve bitiş tarihlerinin gizlenmesi ile tüketicileri yanıltan karmaşık indirim oranlarının kullanılması idari yaptırım kapsamına alındı.
Yanıltıcı Formüller ve Gizlenen Şartlara Geçit Verilmeyecek
Denetimlerde özellikle tüketicilerin nihai fiyat algısını bozan pazarlama taktiklerinin mercek altına alındığı bildirildi.
Bakanlık, “%70 + %10 + %5” gibi kümülatif algı yaratan çoklu indirim oranlarının birlikte kullanılmasını, sadakat programları ve koşullu satışlarda kuralların ihlal edilmesini, reklamın ana vaadi ile istisnai koşulları arasındaki çelişkileri ve tüketici kararlarını etkileyebilecek sınırlamaların arayüzlerde gizlenmesini doğrudan mevzuata aykırılık olarak değerlendiriyor.
Tüketicilere 8 Maddelik Bilinçli Alışveriş Rehberi
Ticaret Bakanlığı, kasım ayı alışverişlerinde vatandaşların mağduriyet yaşamaması için dikkat edilmesi gereken temel hususları paylaştı:
- Fiyat Karşılaştırması: Yalnızca indirim yüzdesine odaklanılmamalı, ürünün farklı platformlardaki satış fiyatları kontrol edilmeli.
- Fiyat Geçmişi: Ürünün son 10 gün ve önceki aylardaki fiyat grafiği incelenerek indirimin gerçekliği doğrulanmalı.
- Platform Güvenliği: Özellikle sosyal medya reklamları üzerinden yönlendirilen sitelerde SSL sertifikası ve 3D Secure ödeme altyapısı aranmalı.
- Kampanya İstisnaları: Reklamlarda yer alan yıldızlı açıklamalar ve kampanya sınırları okunmalı.
- Arayüz Tasarımları: Kullanıcıyı aceleye sevk eden veya sepete ekstra ürün ekleyen aldatıcı dijital tasarımlara karşı dikkatli olunmalı.
- Ek Maliyetler: Ödeme ekranında kargo, hizmet bedeli ve operasyon ücreti adı altında yansıtılan ek kalemler kontrol edilmeli.
- Finansal Güvenlik: Kart ve kişisel şifre bilgileri güvenilirliği doğrulanmamış kanallara girilmemeli.
- Şüpheli İndirimler: Piyasa rayicinin olağandışı şekilde altında sunulan şüpheli tekliflere ve sahte satıcılara prim verilmemeli.
Tüketicilerin mevzuata aykırı ya da aldatıcı nitelikteki kampanya ve reklamlarla karşılaşmaları durumunda, Ticaret Bakanlığı bünyesindeki Reklam Kurulu’na resmi internet sitesi ve e-Devlet kanalı üzerinden doğrudan şikayette bulunabilecekleri hatırlatıldı.
