Brent petrolün kasım vadeli varil fiyatı, ABD ile İran arasındaki gerilime ilişkin çelişkili sinyaller ve Hürmüz Boğazı’ndaki petrol sevkiyatının devam ettiğine yönelik haber akışıyla 95,48 dolar seviyesinde işlem görüyor. Jeopolitik riskler fiyatları desteklerken, ABD yönetiminin İran ile “süresiz bir savaş” istemediğine yönelik açıklamaları arz kesintisi endişelerini sınırlıyor.
Dün 97,62 dolara kadar yükselen Brent petrol, günü 95,52 dolardan tamamladı. Kasım vadeli Brent’in varil fiyatı bugün saat 09.30 itibarıyla önceki kapanışa göre yüzde 0,04 gerileyerek 95,48 dolara indi.
Aynı dakikalarda ekim vadeli Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varil fiyatı 91,38 dolar seviyesinde bulunuyor.
ABD yönetiminden İran mesajı
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Beyaz Saray’da düzenlediği basın toplantısında İran konusunda askeri, ekonomik ve diplomatik tüm seçeneklerin masada olduğunu ancak Washington’ın Tahran ile “süresiz bir savaş” yürütme niyetinde olmadığını söyledi.
Vance, petrol fiyatlarının yüksek seyretmesinden İran’ı sorumlu tutarak, İran ordusunun Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrol tankerlerine yönelik saldırıları durdurması gerektiğini savundu.
ABD’nin Hürmüz Boğazı’nı petrol tankerlerine açık tutarak küresel bir enerji krizinin önüne geçtiğini öne süren Vance, Washington ile Tahran arasında şu anda aktif bir müzakere bulunmadığını da belirtti.
Vance, ABD’nin bundan sonraki adımları arasında ekonomik, askeri, diplomatik ve gizli baskı seçeneklerinin yer aldığını ifade etti.
ABD ile İran arasında aktif müzakerelerin bulunmaması ve askeri seçeneklerin masada tutulması jeopolitik riskleri canlı tutarken, Vance’ın süresiz savaş hedeflenmediğini ve aktif saldırı sürecinin tamamlandığını belirtmesi petrol arzında daha büyük bir kesinti yaşanacağı endişelerini kısmen azalttı.
Hürmüz Boğazı’nda sevkiyatın sürdüğü öne sürüldü
Petrol fiyatları üzerinde etkili olan bir diğer gelişme Hürmüz Boğazı’ndaki tanker trafiğine ilişkin haberler oldu.
CNN’in ABD’li yetkililere dayandırdığı haberine göre, ABD güçleri Hürmüz Boğazı’ndan petrol sevkiyatının çatışmalar öncesindeki seviyelere yakın miktarlarda devam etmesini sağladı.
Yetkililer, ABD ordusunun toplam 18 milyon varil petrol taşıyan 40 ticari gemiye refakat ettiğini ileri sürdü. Aynı operasyonlar sırasında bölgede yaklaşık 60 İran askeri hedefinin vurulduğu iddia edildi.
ABD’li yetkililer, İran’a ait hava savunma sistemleri, radarlar, deniz unsurları, mayın döşeme kapasitesi ve iletişim tesislerinin hedef alındığını, çok sayıda gemisavar seyir füzesinin de imha edildiğini savundu.
Bununla birlikte İran’ın askeri kapasitesini hızlı şekilde yeniden oluşturabildiğini belirten yetkililer, Hürmüz Boğazı çevresinde önümüzdeki günlerde yeni saldırıların yaşanabileceğini ifade etti.
ABD Başkanı Donald Trump da daha önce Hürmüz Boğazı’nda kontrolün ABD tarafından sağlandığını ileri sürmüştü.
Çatışmalar öncesinde Hürmüz Boğazı’ndan günlük ortalama yaklaşık 20 milyon varil ham petrol ve petrol ürünü taşınıyordu.
İran 11 gemiyi daha kara listeye aldı
ABD kaynaklı açıklamalara rağmen İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçişlere yönelik kısıtlamaları sürüyor.
İran, kendi kurallarına uymadığını belirttiği 11 gemiyi daha kara listeye aldığını açıkladı. PGSA internet sitesinde yayımlanan duyuruda, İran protokollerini ihlal eden gemilerin gelecekteki geçişlerinde para cezası, alıkonulma veya el koyma gibi yaptırımlarla karşılaşabileceği belirtildi.
Petrol piyasasında bu gelişmeler arz güvenliğine ilişkin belirsizliğin devam etmesine neden olurken, Brent petrolde teknik açıdan 101 dolar direnç, 90,23 dolar ise destek bölgesi olarak izleniyor.