Küresel piyasalarda, merkez bankalarının para politikaları ve ekonomik aktiviteye yönelik belirsizliklerle dalgalı seyir sürerken, bugün duyurulacak ABD’nin istihdam verilerinin fiyatlamalara yön vermesi bekleniyor.
Dünya genelinde enflasyonist baskıların süreceğine değinen gelişmeler mevcudiyetini korurken, merkez bankalarının agresif adımlarının resesyon riskini artırdığına yönelik endişeler de giderek güçleniyor. Bu durum haftaya umutla başlayan pay piyasalarında dalgalanmalara sebep olurken, beklentilerin şekillenmesi açısından açıklanan veriler yakından takip ediliyor.
ABD Merkez Bankası’nın (Fed) para politikasını belirleme hususunda enflasyonla birlikte en fazla dikkate aldığı verilerin önemli bir kısmı da bugün yayımlanacak. Bu kapsamda eylül ayına ilişkin tarım dışı istihdam, işsizlik ve ortalama saatlik kazançlar verilerinden Banka’nın agresif adımlarının iş gücü piyasasında soğumaya yol açıp açmadığına yönelik sinyaller alınacak. Söz konusu verilere dair beklentiler, tarım dışı istihdam artışının 315 binden 250 bin düzeylerine gerileyeceğine, işsizlik oranının yüzde 3,7’de sabit kalacağına değiniyor.
Veri öncesi para piyasası fiyatlamalarında, Fed’in kasım ve aralık aylarında politika faizini 75 baz puan yükseltmesine sırasıyla yüzde 75,9 ve yüzde 68,3 ile daha yüksek ihtimal veriliyor.
Fed yetkililerinin duyuruları da yakından izlenmeye devam edilirken, Minneapolis Fed Başkanı Neel Kashkari, enflasyonu düşürmek adına daha yapacak çok işleri oluğunu ifade ederek, “Enflasyonun zirve yaptığına dair neredeyse hiçbir kanıt yok. Bu yüzden Fed faiz artırımlarını durdurmaktan oldukça uzakta.” dedi.
Chicago Fed Başkanı Charles Evans da Fed’in politika faizinin 2023 baharına kadar muhtemelen yüzde 4,5-4,75 aralığına yükseleceğini belirtti.
Bu gelişmelerle birlikte New York borsasında dün de satıcılı bir seyir izlendi. Dow Jones endeksi yüzde 1,15, S&P 500 endeksi yüzde 1,02 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,68 değer kaybetti. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yükselişini devam ettirerek yüzde 3,73 düzeylerinden yüzde 3,84’e çıktı. Dolar endeksi de yüzde 1,2’lik artışla 112,3’e çıktı. ABD’nin endeks vadeli kontratları, yeni güne de satıcılı başladı.
Avrupa tarafında, dün yayımlanan Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) son toplantı tutanakları, Banka’nın agresif faiz artırımlarını sürdüreceğini ortaya koydu. Enflasyonun çok yüksek olduğu ve uzun vadede hedefin üzerinde kalmaya devam edeceği ifade edilen tutanaklarda, faiz oranlarının yıl sonunda yüzde 2’ye yükseleceği sinyali verildi.
Siyasi gelişmeler de gündemin odağındaki yerini korurken, Avrupa Birliği (AB), Rusya’ya karşı yaptırım listesine son dönemde Ukrayna’da savaşı tırmandırmaktan sorumlu tuttuğu 30 yeni ismi ve 7 kuruluşu ekledi. Diğer yandan Avrupa’da enerji krizi ve bu kapsamda alınan tedbirler de yakından takip edilirken, İngiltere’de bu kış enerji ithalatının azalması nedeniyle günde üç saatlik elektrik kesintisi yaşanabileceği uyarısı yapıldı.
Bu gelişmelerle birlikte dün Avrupa borsalarında satıcılı seyir devam etti ve Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,37, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,78 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,82 değer kaybetti. Avro/dolar paritesi 0,9790 düzeylerine gerilerken, Almanya, İngiltere, İtalya ve Fransa’da 10 yıllık tahvil faizi yükselişini devam ettirdi. Avrupa endeks vadeli kontratları, yeni güne de düşüşle başladı.
Asya tarafında, Çin’de Altın Hafta nedeniyle tatil devam ederken, bugün açıklanan verilere göre Japonya’da hanehalkı harcamaları ağustosta yıllık yüzde 5,1 artışla beklentilerin altında kaldı. Diğer yandan dünyanın önde gelen çip üreticilerinden AMD ve teknoloji şirketi Samsung Electronics’in 3. çeyrek kazançları beklentileri karşılamadı. Her iki şirketin azalan tüketici talebi sebebiyle son çeyrekte de karlılığın düşeceğine işaret etmesi ise teknoloji şirketleri öncülüğünde Asya borsalarında kayıpları akabinde getirdi. Kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,7, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 1,4 ve Hindistan’da Sensex endeksi yüzde 0,4 düşüşle seyrediyor.
Yurt içinde, BIST 100 endeksi dün küresel pay piyasalarından pozitif ayrışarak günü yüzde 1,99 değer kazancıyla 3.553,85 puan seviyesinden tamamladı. Dolar/TL ise dün 18,5751 ile önceki kapanış düzeyinin hemen altından kapanmasının ardından, bugün bankalararası piyasanın açılışında yatay seyrini devam ettirerek 18,5790’dan işlem görüyor.
Analistler, yüksek faiz ve enflasyon ortamının ekonomik aktiviteye etkilerine yönelik endişelerle pay piyasalarında dalgalanmaların sürdüğünü ifade ederek, küresel çapta resesyon uyarılarının da giderek arttığını belirtti.
Bugün açıklanacak ABD’nin istihdam raporu öncesi oynaklığın sürmesinin beklendiğini ifade eden analistler, veri gündeminde ayrıca, yurt içinde hazine nakit dengesi, yurt dışında Almanya’da sanayi üretiminin öne çıkacağını söyledi.
Analister, Fed yetkililerinin açıklamalarının da izlenmeye devam edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 3.340 puanın destek, 3.570 seviyesinin direnç konumunda bulunduğunu söyledi.
Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şu şekilde:
09.00 Almanya, ağustos ayı perakende satışlar ve sanayi üretimi
15.30 ABD, eylül ayı tarım dışı istihdam ve işsizlik oranı
17.30 Türkiye, eylül ayı Hazine nakit dengesi