Petrol fiyatları, ABD’nin İran’a düzenlediği hava saldırıları ve Tahran yönetiminin Körfez ülkelerini hedef alan misillemelerinin ardından yeni haftaya sert yükselişle başladı. Brent petrolün varil fiyatı yüzde 5’e yaklaşan değer kazancıyla 80 dolar sınırına ilerlerken, Hürmüz Boğazı’ndaki ticari geçişlere ilişkin belirsizlik küresel enerji piyasalarındaki arz endişelerini artırdı.
Brent Petrolün Varil Fiyatı 79,48 Dolara Çıktı
Dün uluslararası piyasalarda 79,44 dolara kadar yükselen Brent petrolün varil fiyatı, günü 76,01 dolar seviyesinde tamamladı.
Vadeli piyasalarda Brent petrolün varil fiyatı, bugün saat 08.53 itibarıyla önceki kapanışa göre yaklaşık yüzde 4,56 artışla 79,48 dolardan işlem gördü. Böylece Brent petrol, yeniden 80 dolar seviyesine yaklaştı.
Aynı saatlerde Batı Teksas türü ham petrolün varil fiyatı da 74,78 dolardan alıcı buldu.
Petrol fiyatlarındaki yükselişte, ABD’nin İran’a yönelik düzenlediği yeni hava saldırıları, İran’ın bölgedeki ülkelere karşı gerçekleştirdiği misillemeler ve Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan enerji sevkiyatının durdurulabileceğine yönelik açıklamalar etkili oldu.
ABD, İran’daki Yaklaşık 140 Askeri Hedefi Vurduğunu Açıkladı
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, ABD merkezli X sosyal medya platformu üzerinden yaptığı açıklamada, İran’a ait yaklaşık 140 askeri hedefin imha edildiğini bildirdi.
CENTCOM tarafından yapılan açıklamaya göre saldırılarda kara ve deniz konuşlu savaş uçakları, insansız hava araçları ve savaş gemilerinden fırlatılan hassas güdümlü mühimmatlar kullanıldı.
Operasyonlarda füze ve insansız hava aracı mevzilerinin yanı sıra İran deniz kuvvetlerine ait askeri unsurlar, mühimmat depoları, haberleşme ağları ve kıyı gözetleme tesisleri hedef alındı.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, üç gece boyunca gerçekleştirilen operasyonlarda toplam 300’den fazla hedefin vurulduğunu duyurdu.
Hürmüz Boğazı’ndaki Askeri Kapasite Hedef Alındı
CENTCOM, gece saatlerinde yaptığı bir başka açıklamada İran’ın Hürmüz Boğazı’nda ticari gemilere yönelik saldırı kapasitesini zayıflatmak amacıyla yeni operasyonların başlatıldığını belirtti.
Açıklamada, saldırıların gerçekleştirilmesine ilişkin talimatın ABD Başkanı Donald Trump tarafından verildiği ifade edildi. Operasyonların, İran güçlerinden hesap sorulması amacıyla düzenlendiği kaydedildi.
Hürmüz Boğazı’nın güvenliğine yönelik gelişmeler, küresel petrol piyasaları tarafından yakından takip ediliyor. Bölgede yaşanabilecek olası bir sevkiyat kesintisinin petrol arzını olumsuz etkileyebileceği endişesi, fiyatlar üzerindeki yukarı yönlü baskıyı artırıyor.
İran, Körfez Ülkelerine Misilleme Saldırıları Düzenledi
İran yönetimi de ABD’nin saldırılarına karşılık olarak Körfez bölgesindeki bazı ülkeleri hedef aldığını açıkladı.
Tahran yönetimi, misilleme kapsamında Ürdün, Bahreyn ve Kuveyt’e saldırılar düzenlendiğini duyurdu. Karşılıklı askeri operasyonların geniş bir bölgeye yayılması, enerji üretim ve taşıma hatlarının güvenliğine ilişkin kaygıları güçlendirdi.
Körfez bölgesi, dünya petrol ve doğal gaz üretiminin önemli bir bölümünü karşılamasının yanı sıra uluslararası enerji taşımacılığında da kritik bir konumda bulunuyor. Bölgede yaşanan askeri hareketlilik, petrol fiyatlarının yanı sıra nakliye maliyetleri ve sigorta primleri üzerinde de etkili olabiliyor.
Hürmüz Boğazı Açık mı, Kapalı mı?
ABD Başkanı Donald Trump, pazar günü yaptığı açıklamada Hürmüz Boğazı’nın ticari gemi trafiğine açık olduğunu söyledi.
İran ise daha önce onaylanmamış bir rotada ilerlediği belirtilen bir geminin vurulmasının ardından boğazın kapatıldığını açıklamıştı. Taraflardan gelen farklı açıklamalar, stratejik su yolundaki ticari geçişlerin mevcut durumuna ilişkin belirsizliğin devam etmesine neden oldu.
Gemi takip şirketi Kpler’in verilerine göre pazar günü Hürmüz Boğazı’ndan yalnızca altı gemi geçiş yaptı. Bu rakam, son beş haftada kaydedilen en düşük günlük geçiş sayısı olarak öne çıktı.
Hürmüz Boğazı Küresel Petrol Ticareti İçin Kritik Öneme Sahip
Basra Körfezi’ni Umman Körfezi ve Umman Denizi’ne bağlayan Hürmüz Boğazı, küresel enerji ticaretinin en önemli geçiş noktaları arasında yer alıyor. Bölgedeki petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatlarının önemli bir bölümü bu güzergâh üzerinden uluslararası pazarlara ulaştırılıyor.
Boğazdaki gemi trafiğinin yavaşlaması veya geçişlerin tamamen durması ihtimali, küresel petrol arzında kesinti yaşanabileceği endişelerini artırıyor. ABD ile İran arasındaki karşılıklı saldırıların devam etmesi ve Körfez ülkelerinin çatışmalardan doğrudan etkilenmesi, petrol piyasalarında fiyat dalgalanmalarının güçlenmesine yol açıyor.
Brent petrolün 80 dolar seviyesine yaklaşmasıyla birlikte piyasalarda, Hürmüz Boğazı’ndaki ticari geçişler ve bölgedeki askeri hareketlilik yakından izleniyor.