Hazine ve Maliye Bakanlığı, kamuya milyarlarca liralık zarara yol açan sahte belge düzenleme ve kullanma fiillerine karşı denetim ve yaptırımları sıkılaştırıyor. Vergi Denetim Kurulu (VDK) Başkanlığı aracılığıyla yürütülen yeni düzenlemeler, 1 Ekim itibarıyla yürürlüğe girecek.
Vergi Kaçakçılığı Kapsamında İşlem Yapılacak
Yeni uygulama kapsamında, sahte belgeyi bilmeden kullandığını iddia eden mükellefler için mevcut değerlendirme yöntemi sona eriyor. Artık belgelerin bilerek kullanıldığı esas alınacak ve bu fiiller doğrudan vergi kaçakçılığı kapsamında değerlendirilecek. Bu çerçevede, sahte belge kullananlara üç kat vergi ziyaı cezası uygulanacak.
Teminat ve Haciz Uygulamaları
Kamu alacaklarını güvenceye almak amacıyla, sahte belge kullanan mükelleflerden teminat istenecek. Özellikle geçmişte benzer fiillerde bulunduğu tespit edilen ve riskli görülen mükellefler için bu tedbir zorunlu hale gelecek. Teminat gösteremeyenler hakkında ise ihtiyati haciz işlemi uygulanacak.
Yapay Zeka Destekli Denetim
VDK Risk Analiz Merkezi bünyesinde kullanılan Kuruluş Gözetimli Analiz (KURGAN) Sistemi, mal ve hizmet işlemlerinin gerçekliğini risk skorlamasıyla analiz edecek. Bu sistemle riskli görülen mükellefler denetime tabi tutulacak; belgelerin ibrazı, depolardaki malların gösterilmesi veya üretimde kullanılan girdilerin kayıtlara uygunluğunun kanıtlanması istenecek.
VDK ekipleri, özellikle faal işletmelere yoğunlaşacak ve cari dönem belgelerini inceleyecek. Para hareketleri, envanter sayımları ve yoklamalarla desteklenen denetimlerde, sahte belge kullanımı tespit edilen mükellefler hakkında doğrudan işlem yapılacak.
İnceleme Süreleri Kısalacak
Sahte belge düzenleyen mükellefler için geçmişte aylar süren inceleme ve raporlama süreçleri, yapay zeka ve makine öğrenmesi algoritmalarıyla kısa sürede tamamlanacak. Böylece ceza işlemleri hızla uygulanacak ve zincir halinde sahte belge düzenleyen veya kullanan kişi ve şirketlerin sağladığı haksız kazanç engellenecek.
Mükelleflere Kayıt Düzeltme Fırsatı
Başkanlık, geçmişte sahte belge kullandığı yönünde şüphe bulunan mükellefleri yazılı olarak bilgilendirecek ve kayıtlarını düzeltme imkânı tanıyacak. Düzenlemeler yalnızca kullanıcılarla sınırlı kalmayacak; sahte belge düzenleyenler de yakın takip altında olacak. Organize şekilde yürütülen fiillerin ise kara para aklama boyutuyla değerlendirileceği belirtildi.
Bakan Şimşek: “1 Ekim’de Yeni Sistem Devrede”
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, sahte belgeyle mücadelede kararlı olduklarını vurgulayarak şu ifadeleri kullandı:
“Sahte belgeyle mücadeleye yönelik tedbirleri artırırken, risk analizine dayalı yeni uygulamaları devreye alıyoruz. Mükelleflerimizin sürece uyum sağlayabilmesi için bu tedbirleri 1 Ekim itibarıyla hayata geçireceğiz. Bu tarihten sonra gerçekleştirilecek fiillerde sistem aktif olacak.”
