Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, son dönemlerdeki zirai don olayları sebebiyle oluşan hasarın tespitinin bir an önce yapılması gerektiğini söyleyerek, üreticinin kaybı için gerekli çalışmaların başlatılmasını talep etti.
Bayraktar, son günlerde yaşanan doğal afetlerden zarar gören üreticiler ve ürünler hakkında yaptığı yazılı açıklamasında, üreticilerin beklentilerini ifade etti.
Malatya’da 13 Nisan’ı 14 Nisan’a bağlayan gece zirai don yaşandığına ve soğuk havanın 1400 rakıma kadar olan alandaki kayısıyı ciddi oranda etkilediğine dikkat çeken Bayraktar, Malatya Ziraat Odalarına göre hasar oranının yüzde 80 civarında olduğunu belirtti.
Bayraktar, “Kayısı havzası olarak bilinen bölgede Malatya ile birlikte Elazığ’ın Baskil ilçesinde yüzde 70, Sivas’ın Gürün ilçesinde yüzde 60 ve Kahramanmaraş’ın Elbistan ilçesinde yüzde 80 civarında hasar vardır. Eldeki verilere göre bu yıl kayısı üreticimizin kaybı büyüktür. Toplamda 409 milyon dolar ihracat geliri elde eden ülkemiz, önemli bir kayıpla karşı karşıyadır.” dedi.
Prim desteğine karşın sigorta bedellerinin yüksek olduğunu, gelirleri oldukça düşen çiftçilerin poliçe yaptıramadığını, sigorta yaptıranların da sadece yüzde 6’sının zirai don sigorta paketinden yararlandığını belirten Bayraktar, bölgelerde hasar tespit çalışmalarının sürdüğünü kaydetti.
Bayraktar, “Zarar bir an önce tespit edilerek, üreticinin kaybı için gerekli çalışmalar başlatılmalıdır. Ayrıca kayısı üreticisinin mağduriyetinin önlenmesi için ilk aşamada, rekolte kaybı yaşayan üreticilerimizin Ziraat Bankası, özel bankalar ve Tarım Kredi Kooperatiflerine olan borçları ile elektrik borçları faizsiz olarak ertelenmelidir. Üreticinin, bir sonraki üretim dönemi için ihtiyacı olacak finansmanının sağlanması bakımından, kredi temininde kolaylık gösterilmelidir ki üretim sekteye uğramasın.” ifadelerini kullandı.
Meyve ve sebzelerde hasar
Bayraktar, Ordu, Giresun ve Trabzon’da özellikle 19 Mart’ta gerçekleşen zirai don sonrasında, fındıkta yüzde 5 ile 15 arasında hasar olduğunu, TARSİM tarafından yapılan hasar tespiti sonuçlarından, poliçelerin 3’te 2’sinde don hasarı oluşmadığının tespit edildiğini söyledi.
Mersin’in Akdeniz ilçesinde de sert çekirdekli meyveler ve tüm sebzelerin zarar gördüğünü ifade eden Bayraktar, “Yaşanan don afeti nedeniyle şeftali, nektarin, elma, erik gibi ürünlerde çiçeklenme olmadı. Örtü altında yetişen domates, biber, patlıcan, salatalık gibi sebzeler yandı. Limon bahçelerindeki genç limon ağaçları kurudu. Öte yandan meyve vermeyen ağaçlar üreticiler tarafından kesildi. Seralarda ise neredeyse domates ve biber kalmadı. Manisa Saruhanlı’da 15-16 Nisan tarihlerinde üzüm bağlarında 1500 dönümlük bir alanda don zararı görüldü. TARSİM bölgede hasar tespit çalışmalarına başladı.” bilgilerini paylaştı.
Bayraktar, hortum ve fırtına nedeniyle Giresun, Manavgat, Amasya ve Nevşehir’de oluşan zararları aktardı.