Yeni “Varlık Barışı” düzenlemesiyle yurt dışında bulunan fakat kapsama girmeyen taşınmazlar gibi varlıkların da 31 Mart 2023 tarihine kadar kapsamdaki varlıklara dönüştürülerek uygulama çerçevesinde Türkiye’ye getirilmesi mümkün olacak.
TBMM’de onaylanan düzenlemeyle, yurt dışı ve yurt içi varlıkların bildirim ve beyanla kayda alınması imkanı getirildi. Bu kapsamda başvurular toplanmaya başlandı.
Gelir İdaresi Başkanlığı da yeni Varlık Barışı uygulamasına yönelik usul ve esasları belirlemek üzere bir tebliğ taslağı hazırladı.
Taslaktan yapılan derlemeye nazaran, yurt dışında bulunan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının, 31 Mart 2023 tarihine (bu tarih dahil) kadar Türkiye’deki banka veya aracı kurumlara bildirilmesi gerekiyor.
Bu bildirimler, yetkili kılınmış vekiller veya kanuni temsilciler tarafından da gerçekleştirilebilecek. Gerçek ve tüzel kişilerce, söz konusu varlıklara yönelik olarak vergi dairelerine herhangi bir beyanda bulunulmayacak.
Gerçek ve tüzel kişilerce, yurt dışında bulunan varlıklar adına tek bir bildirim verilmesi esas kabul edilecek fakat 31 Mart 2023’e kadar birden fazla bildirimde bulunulması mümkün olacak. Bildirimde bulunulduktan sonra hataların düzeltilmesi imkanı da oluyor.
Buna rağmen bildirimde bulunulduktan sonraki aylarda, bildirime konu edilen varlıkları artırıcı bir bildirim yapılmak istenirse bir önceki bildirimin düzeltilmesi söz konusu olmayacak. İlave olarak bildirilmek istenilen varlıklar adına yeni bir bildirim gerçekleştirilecek.
3 ayda ülkeye getirilecek
Varlıkların bildirimin yapıldığı tarihten sonra 3 ay içinde Türkiye’ye getirilmesi veya Türkiye’deki banka veya aracı kurumlarda mevcut ya da yeni açılan bir hesaba transfer edilmesi gerekecek. Türkiye’deki banka ya da aracı kurumlarda mevcut veya yeni açılan bir hesaba ilgili varlığın transferi işlemlerinde, bildirimde bulunan hesap sahibi ile yurt dışından varlığı transfer edenin farklı kişiler olmasının söz konusu hükümden yararlanılması açısından herhangi bir önemi olmayacak.
Yurt dışında bulunan varlıklar, yurt dışındaki banka veya finansal kurumlardan kullanılan ve 5 Temmuz 2022 itibarıyla kanuni defterlerde kayıtlı kredilerin en geç 31 Mart 2023 tarihine kadar kapatılmasında kullanılabilecek. Bu takdirde, defter kayıtlarından düşülmesi kaydıyla borcun ödenmesinde kullanılan varlıklar adına Türkiye’ye getirilme koşulu aranmayacak. 5 Temmuz 2022 itibarıyla kanuni defterlerde kayıtlı sermaye avanslarının, yurt dışında bulunan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının bu tarihten önce Türkiye’ye getirilmek suretiyle karşılanmış olması durumunda, söz konusu avansların defter kayıtlarından düşülmesi kaydıyla anılan madde hükümlerinden faydalanılabilecek.
Yurt dışında bulunan fakat kapsama girmeyen varlıkların (örneğin taşınmazların) 31 Mart 2023 tarihine kadar kapsamdaki varlıklara dönüştürülerek söz konusu madde hükümleri çerçevesinde Türkiye’ye getirilmesi mümkün olacak.
Varlıklar hangi koşullarda Türkiye’ye getirilmiş sayılacak?
Taslağa nazaran, “Türkiye’ye getirme” işlemi, para, döviz, altın, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının fiziki olarak Türkiye’ye getirilmesi ya da bu varlıkların Türkiye’deki banka veya aracı kurumlarda açılacak bir hesaba transfer edilmesini barındırıyor. Fiziki olarak Türkiye’ye getirilmesi veya aracı kurumlarda açılacak bir hesaba transfer edilmesi mümkün olmayan menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları da aracı kurumlara duyurulacak. Yurt dışında bulunan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının Türkiye’deki banka veya aracı kurumlarda mevcut veya yeni açılan bir hesaba transfer edilmesi halinde, banka dekontu veya aracı kurum işlem sonuç formları, varlıkların Türkiye’ye getirilmiş olduğunun tevsikinde kullanılabilecek. 31 Mart 2023 tarihine kadar söz konusu varlıkların Türkiye’ye fiziki olarak getirilmesi halinde yapılan deklarasyon/bildirime istinaden gümrük idaresinden alınan belgeler, varlıkların Türkiye’ye getirilmiş olduğunun tevsikinde kullanılabilecek.
Kademeli vergi uygulanacak
Banka ve aracı kurumlar, kendilerine bildirilen varlıklara yönelik olarak bildirim sahibinden, söz konusu varlıkların değeri üzerinden 30 Eylül 2022 tarihine kadar yapılan bildirimler adına yüzde 1, 1 Ekim 2022 ila 31 Aralık 2022 arasında yapılan bildirimler adına yüzde 2, 31 Mart 2023 tarihine kadar yapılan bildirimler adına da yüzde 3 vergi tahsil edecek.
Varlıkların, Türkiye’deki banka veya aracı kurumlara transfer edildiği veya yurt dışından getirilerek bu hesaplara yatırıldığı tarihten itibaren en az 1 sene bu hesaplarda tutulması durumunda, vergi oranı yüzde sıfır olacak. Bu durumda, banka ve aracı kurumlar tarafından tahsil edilerek vergi dairesine ödenen vergiler, bildirim sahibinin vergi dairesine başvurusu üstüne ilgilisine iade edilecek.
Bildirimde veya beyanda bulunulan varlıklara isabet eden tutarlara yönelik hiçbir suretle vergi incelemesi ve tarhiyatı gerçekleştirilmeyecek.
Vergi dairelerine beyan edilen yurt içi varlıkların değeri üzerinden yüzde 3 vergi tarh edilecek ve bu vergi, tarhiyatın yapıldığı ayı izleyen ayın sonuna dek ödenecek.
