Emeklilikte yaşa takılanlara ilişkin düzenleme gün sayarken, aylık hesaplamaları da önem kazandı. EYT’liler ne kadar emekli aylığı alacağını merak ediyor.
PRİM Mİ KAZANÇ MI ETKİLİ?
Emekli aylığı hesabında çok primin mi çok kazancın mı etkili olduğu düşünülüyor.
En önemli belirleyici, prime esas kazanç. Prime esas kazancı yüksek olan, yani Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirilen brüt maaşı yüksek olan daha çok emekli aylığı alıyor.
EYT’ye tabi olanların maaşı da SGK’ya bugüne dek bildirilen prime esas kazanca göre hesaplanacak. Yani brüt maaşı yüksek olanlar daha çok emekli aylığı alacak.
3 AYRI HESAPLAMA
Düzenlemenin çıkmasının akabinde emekli aylıkları hesaplanırken EYT’lilerin tüm çalışmalarına bakılacak.
Maaş hesapları üç dönem olarak yapılacak. Hesaplamada her dönem adına farklı formüller uygulanıyor. Hem aylık bağlama oranları değişiklik gösteriyor hem de güncelleme rakamlarında farklılıklar bulunuyor. Buna göre 2000 senesi öncesi, 2000-2008 seneleri arası ve 2008’in 10’uncu ayından sonraki dönem olmak üzere üç ayrı hesaplama yapılacak. Bu durumda emekli maaşı hesaplanırken tüm kazançlar dikkate alınmış olacak.
Üç döneme yönelik farklı aylık bağlama oranları ve güncelleme katsayıları sebebiyle; bu oranların yüksek olduğu dönemlerde primi daha fazla olan hak sahipleri daha yüksek emekli maaşı alabilecek.
EYT düzenlemesinin Ocak ayında yürürlüğe girmesi, aynı ay içerisinde de başvuruların başlaması bekleniyor. Başvuru adına ayın 1’i ile 30’u açısından bir fark bulunmuyor. İlk maaş başvurudan sonraki ay hesaplanmaya başlıyor.
Örnek; Ocak ayında başvuracaksanız 1’inde de başvursanız, 30’unda da başvursanız Şubat’tan itibaren emekli aylığına hak kazanılıyor.
BAŞVURURKEN İŞARETLEYİN
EYT’lilerin emeklilik dilekçesi verirken de dikkat etmesi gereken noktalar bulunuyor.
Başvuru esnasında SGK’ya verilecek tahsis formunda bakmakla yükümlü olunan kişi hanesine ‘eş’ ve ‘çocuk’ gibi yakınlar eklenilmeli. Bu, maaş hesaplanırken aylık bağlama oranını etkileyen önemli bir unsur.
ŞARTLARI TAMAMLAYANLAR DİKKAT!
Emeklilik dilekçesini yılbaşından önce mi yoksa sonra mı vermenin daha avantajlı olduğunun tespiti adına o yıl emekli aylıklarına yapılan kümülatif zam oranı ile o senenin güncelleme katsayısının (o yılın TÜFE artış oranı+ülke büyümesinin yüzde 30’u) mukayese edilmesi gerekiyor.
Eğer emekli zamları güncelleme katsayısından fazlaysa yılbaşından önce başvuru gerçekleştirilmeli, az ise Ocak ayı beklenmeli. Tabii bir de bekleyerek kaçırılacak emekli aylıklarının da hesaba katılması şart.
