Eylül 1999-1 Mayıs 2008 arası sigortalı olanlar 25 sene sigorta, 4500 gün prim, kadın (58), erkek (60) yaş şartını birlikte sağladığında emekliliğe hak kazanıyor. Doğum, askerlik borçlanması, malullük ve yıpranma payı da emeklilik tarihini doğrudan etkiliyor.
İş kazası, meslek hastalığı sebebiyle meslekte kazanma gücünü yüzde 60 kaybedenler 1800 prim günü koşuluyla malulen emekliliğe hak kazanıyor. Sigorta başlangıç tarihi 1 Mayıs 2008 ve sonrasında SSK’lı olanların en az 5400 prim gününü tamamlamaları halinde kadınlar 61, erkekler de 63 yaşını doldurma koşuluyla emeklilik dilekçesi verebiliyor. Sigorta başlangıcı olmayan kadınlar isteğe bağlı sigorta primi yatırarak düşük primle emeklilik fırsatı yakalayabilir.
SSK STATÜSÜNDE TANINAN EN DÜŞÜK PRİM GÜNÜYLE EMEKLİLİK KOŞULLARI NELER?
Sigorta başlangıcı 8 Eylül 1999 öncesi olan SSK kapsamındakiler en az 3600 prim gününü tamamlamaları koşuluyla emekli olabilir. Bunun için 15 senelik sigortalılık süresini doldurmak gerek. Sigorta başlangıcı 8 Eylül 1999-30 Nisan 2008 tarihi aralığında olan sigortalılar, sigorta başlangıç tarihinden itibaren en az 25 sene geçmiş olması, en az 4500 prim gününü tamamlamaları şartıyla, kadın 58, erkek 60 yaşında emekli olabilir. Sigorta başlangıcı 1 Mayıs 2008 tarihi veya sonrasında olan 4A kapsamındaki sigortalılar ise en az 5400 prim gününü tamamlamış olmaları, kadın ise en az 61, erkek ise en az 63 yaşını da doldurmuş olmaları koşuluyla emekli olabilir.
AZ PRİMLE NASIL EMEKLİ OLUNUR?
Az primle emeklilik 8 Eylül 1999-30 Nisan 2008 tarihleri arasında çalışan SSK’lılarda 4500 gün primle oluyor. Bu tarihler arasında işe girenler SSK’lı 4500 günle emekli olabilmek için 25 senelik hizmet süresini tamamlayarak kadınlar 58, erkekler 60 yaş şartını yerine getirerek emekli olabilir. Bağ-Kur kapsamındakilerin az primle emekliği için 5400 gün prim ödemesi, kadınlarda 60, erkeklerde 62 yaşını doldurması gerekiyor.
YURTDIŞI İŞE GİRİŞ TARİHİ DİKKATE ALINIR MI?
Bazı ülkelerle yapılan sözleşme hükümlerine nazaran, Türkiye’de sigortası yeni başlayan veya yurtdışı sigortası başlangıcı olanların (borçlanma yapma şartıyla) yurtdışı işe giriş tarihi, Türkiye’de işe giriş tarihi olarak dikkate alınıyor. Bu yolla daha az primle daha erken emeklilik fırsatı doğuyor. Almanya, Belçika, Hollanda, İtalya’nın da aralarında yer aldığı 20’nin üzerindeki ülkede il defa çalışılmaya başlayan tarih Türkiye’de ilk işe giriş tarihi olarak kabul ediliyor.
EN ERKEN EMEKLİLİK HANGİ ŞARTLARDA MÜMKÜN?
Gerek SSK gerekse Bağ-Kur kapsamında sigortalı olanlara tanınan en erken emeklilik imkânı malulen emekliliktir. Çalışma gücünün veya iş kazası, meslek hastalığı sonucunda kazanma gücünün en az yüzde 60’ını kaybedenler herhangi bir yaş koşulu aranmadan en az 10 sene çalışan, 1800 prim günü şartıyla emekliliğe hak kazanır. Çalışma gücünün yüzde 60’ını kaybettiği belirlenen 1 Ekim 2008 tarihi ve sonrası memuriyete başlayan 4C kapsamındaki sigortalılar da aynı koşullarda emekli olabilir.
EN DÜŞÜK EMEKLİLİK GÜN SAYISI KAÇTIR?
Emeklilik hesaplamaları prim gün sayısı, çalışılan güne göre belirleniyor. Ayrıca 1999’da çıkarılan yasayla emeklilik yaşının yükseltilmesiyle hesaplama da değişti. Emeklilik hesaplamaları sigorta başlangıç tarihinden, prim gün sayısına, erkekte askerlik gün sayısından, kadınca doğum yapılan çocuk sayısına kadar değişiyor. Bağ-Kur’lular sigorta başlangıç tarihi 1999’da sonra olanlar için 5400 gün prim ve 61 yaş koşullarına tabidir.
Yaş doldurup primler tamamlanmadıysa emekli olunamıyor. Emeklilik için 61 yaşla beraber 5400 prim gününü doldurmak gerekiyor.
BAĞ-KUR KAPSAMINDAKİLER DE 3600 PRİM GÜNÜ İLE EMEKLİ OLABİLİR Mİ?
Çalışan, 15 senelik sigortalılık, 3600 prim günü ve yaş (kadınlarda 50-erkeklerde 55) koşulundan en son hangisini karşıladıysa o tarihteki kademeli yaş esas alınıyor.
15 sene sigortalılık ve 3600 prim günüyle emekli olabilmek adına SSK’lı olmak gerekiyor. Bağ-Kur’lu ya da Emekli Sandığı kapsamında olup son 3.5 sene SSK’lı olanlar da bu kapsamda. Bağ-Kur’lu, son 1261 günlük süresini SSK’lı olarak çalışırsa daha az primle emekli olabilir. SSK’lı gün sayısını artırmak adına askerlik, doğum borçlanmasına gidilebilir.