Dünya genelinde ülke ekonomilerinin Kovid-19 salgını akabinde toparlanmaya başlaması sonucunda oluşan arz-talep dengesizliği, geçtiğimiz sene ağustos sonundan itibaren etkisini hissettiren küresel bir enerji krizine dönüştü.
Enerji krizi, Ukrayna’daki savaş sonrasında Batılı ülkelerin yaptırım uyguladığı Rusya’nın Avrupa’ya gaz akışında kesintiler yapması sonucunda daha da derinleşti.
Kriz sebebiyle rekor düzeye ulaşan doğal gaz ve kömür fiyatları, elektrik fiyatlarına da sürekli ve yüksek oranlı yükselişler olarak yansıdı.
FİYATLAR AVRUPA’DA MEGAVATSAAT BAŞINA 500 AVROYA ÇIKTI
Fransa’da elektrik piyasa fiyatı Ağustos 2021 tarihinde megavatsaat başına aylık ortalama 77,4 avro iken, bu rakam Ağustos 2022 tarihinde megavatsaat başına ortalama 492,99 avroya yükseldi.
Almanya’da elektrik piyasa fiyatı söz konusu dönemde megavatsaat başına ortalama 82,81 avro düzeyinden 469,35 avroya çıktı.
İtalya’da Ağustos 2021’de megavatsaat başına aylık ortalama 112,66 avro olarak kayıtlara geçen elektrik piyasa fiyatı Ağustos 2022’de megavatsaat başına ortalama 543,48 avroyu buldu.
Fiyatlar İspanya’da da aynı dönemde megavatsaat başına ortalama 106 avrodan 154,99 avroya yükseldi. İspanya’da elektrik fiyatlarının Mart 2022’de megavatsaat başına aylık ortalama 283 avroya çıkmasının akabinde elektrik üretiminde kullanılan doğal gaza tavan fiyat uygulandı. Ülkede Nisan 2022 itibarıyla elektrik fiyatları düşüşe başladı ve son bir senede fiyatlardaki yükseliş diğer ülkelere göre daha sınırlı kaldı.
Birleşik Krallık’ta ise elektrik piyasa fiyatı Ağustos 2021’deki megavatsaat başına ortalama 106,83 sterlin iken, Ağustos 2022’de 370,28 sterline çıktı.
Türkiye’de spot piyasada elektrik fiyatları da doğal gaz ve kömür fiyatlarının rekor kırması ve dövizdeki dalgalanmanın etkisiyle birlikte son bir senede yükseliş gösterdi. Ağustos 2021’de megavatsaat başına ortalama 557,37 lira olan elektrik piyasa fiyatı Ağustos 2022’de 3 bin 66 liraya yükseldi.
FİYATLARDAKİ ARTIŞ YÜZDE 500’Ü AŞTI
Böylelikle, aylık ortalama elektrik piyasa fiyatları Fransa’da bir senede yüzde 537, Almanya’da yüzde 466,7 ve İtalya’da yüzde 382,4 yükselişle rekor düzeye ulaştı.
İspanya’da fiyatlar yüzde 46,2 artarken, Birleşik Krallık’ta elektrik piyasasındaki fiyat artışı son bir senede yüzde 246,6 olarak hesaplandı.
Türkiye’de spot elektrik fiyatları da söz konusu dönemde yüzde 450 yükseliş gösterdi.
Elektrik üretiminde kullanılan doğal gaz fiyatına tavan uygulayan İspanya haricinde söz konusu ülkelerin hepsinde yaz aylarındaki yüksek talep, kuraklık ve Rusya’dan Avrupa’ya gaz akışının hızla düşmesiyle elektrik fiyatlarındaki yükseliş hız kazandı.
