ABD Senatosu’nun pazar günü onayladığı yasa tasarısı paketi, elektrikli araçlar adına sunacağı indirimler başta olmak üzere, sağlık maliyetlerini düşürmek, büyük şirketlerin vergilerini artırmak ve iklim değişikliğiyle mücadele gibi ABD vatandaşlarının hayatını maddi açıdan olumlu etkileyecek birçok maddeyi barındırıyor.
ELEKTRİKLİ ARAÇLARA TEŞVİK
Yasalaşma sürecindeki tasarının üzerinde en çok durulan konularından olan, elektrikli araçları teşvik etmek adına vatandaşlara satın alma esnasında sunulacak vergi indirimi, çip krizinden ötürü uzun süredir araç almayı erteleyen Amerikan halkının büyük ilgisini çekiyor.
Tasarıya göre Amerikalılar, yeni ve ikinci el olduğuna bakılmaksızın satın alacakları arabanın elektrikle çalışma özelliğini taşıması halinde, belirli ölçüde vergi indiriminden yararlanabilecek.
Consumer Reports (Tüketici Raporları) adlı tüketici bilgilendirme kurumunun internet sayfasında konuyla alakalı şu cümleler yer aldı:
“İklim değişikliğini, sağlık hizmetlerini ve vergileri ele alan geniş ve yeni bir yasama paketinin bir parçası olarak, kullanılmış elektrikli arabalarda 4 bin dolara kadar ve bazı yeni elektrikli araçlarda 7 bin 500 dolara kadar revize vergi kredisi sağlanıyor. Ancak, yeni elektrikli araçların nerede yapıldığı ve pillerinin tedarik edilmesi gerektiğine dair çok sayıda yeni kural nedeniyle, otomobil üreticileri çok az aracın krediye uygun olduğunu savunuyor. Önerilen kuralların çoğu, 31 Aralık 2022’den sonra hizmete giren otomobiller için yürürlüğe girecek ve 2032’ye kadar geçerli olacak. Ancak, araçların Kuzey Amerika’da üretilmiş olması şartı, yasa çıkar çıkmaz yürürlüğe girecek.”
Dünyada elektrikli araçların pazar payı 2012’de yüzde 0,2 düzeyinde bulunurken, geçtiğimiz sene rekor satışla yüzde 8,3’e ulaştı.
Yeni yasa tasarısı, 31 Aralık 2023 tarihinden sonra hizmete giren kullanılmış elektrikli araçlar adına ek olarak 4 bin dolara kadar yeni bir vergi kredisi imkanı da sunuyor.
ÇİN VE RUSYA’DAN PARÇA KULLANANLAR TEŞVİK DIŞINDA
Tasarıda bulunan bir maddeye göre, Çin veya Rusya da dahil olmak üzere “endişe duyulan yabancı kuruluşlardan” herhangi bir mineral veya bileşen tedarik edilen araçlar söz konusu vergi indiriminden faydalanamayacak.
Uluslararası Enerji Ajansı’nın bu sene içinde yaptığı analize göre mevcut elektrikli araçlardaki birçok bileşenin ve pil hücrelerinin büyük çoğunluğunun Çin’den tedarik edildiğini gösterse de, ikinci el elektrikli araçlar söz konusu sınırlamalardan muaf tutulacak.
AB’DEN AYRIMCILIK TEPKİSİ
Diğer yandan, AB Komisyonu Sözcüsü Miriam Garcia Ferrer, Brüksel’de dün gerçekleştirilen günlük basın toplantısında, ABD’nin “enflasyonu düşürme yasa tasarısı” kapsamındaki elektrikli araçlara vergi indirimi planına, AB bölgesinde üretilen araçları kapsamadığından ötürü tepki göstermişti.
Ferrer, ABD’nin söz konusu yasa tasarısını AB’nin endişeyle karşıladığını, bu girişimin “yabancı üreticilere karşı ayrımcılık anlamına geldiğini ve Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) kurallarıyla uyumlu olmadığını” belirtmişti.
TASARISININ YASALAŞMA SÜRECİ
ABD Başkanı Joe Biden’ın, çıkması adına üzerinde yoğun çalıştığı ve Washington’da bir seneden fazla süren bir tartışmaya sebep olan enflasyonu düşürme yasa tasarısını, Demokratların elini Cumhuriyetçiler karşısında güçlendiren bir süreçte ilerlerken, tasarının en kısa zamanda Temsilciler Meclisi’nden geçmesine kesin gözüyle bakılıyor.
Başkan Yardımcısı Kamala Harris’in 50-50 eşitliği bozan oyuyla Senato’dan geçebilen tasarı, Temsilciler Meclisi’nde onaylanırsa Biden’ın imzası adına Beyaz Saraya gönderilecek ve önümüzdeki günlerde “Enflasyonu Düşürme Yasası” ismiyle kanunlaşmış olacak.
Söz konusu tasarının yasalaşması halinde, ABD küresel ısınmayla mücadele adına tarihi bir bütçeyi de onaylamış olacak ve 10 sene içinde sera gazı emisyonlarının yüzde 40’ın altına düşürmek adına 370 milyar dolar ayrılacak.
Senato Çoğunluk Lideri Charles Schumer, tasarının Senato’da oylanmasından önceki bir açıklamasında tasarı adına, “Bu, 10 yılda kabul edilen en önemli mevzuat parçalarından biri.” cümlesini kullanmıştı.