Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), yatırım fonlarında yatırımcıların korunması, şeffaflığın artırılması ve fonlar üzerinden piyasa manipülasyonu imkânının sınırlandırılması amacıyla hazırlanan yeni düzenlemelerin ayrıntılarını açıkladı. Kurul, özellikle bazı serbest yatırım ve para piyasası fonlarının fiili dolaşım oranı düşük hisselerde şirketlerin temel finansal büyüklükleriyle açıklanamayan fiyat hareketlerine neden olduğunun gözlemlendiğini bildirdi.
28 Ağustos 2026’da yayımlanan Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber kapsamında nitelikli yatırımcı olma şartındaki finansal varlık tutarı 1 milyon TL’den 10 milyon TL’ye yükseltildi, TEFAS’ın takas altyapısı değiştirildi ve fon portföylerindeki bazı girişim sermayesi ile gayrimenkul yatırım fonu paylarının değerleme esasları yeniden düzenlendi. SPK, düzenlemelerin hazırlıklarının 2025’in son çeyreğinde başladığını da açıkladı.
SPK düşük fiili dolaşımlı hisselerdeki hareketlere dikkat çekti
Kurulun açıklamasına göre incelemelerde, özellikle serbest yatırım fonları ve para piyasası fonları üzerinden belirli portföy yönetim şirketlerinin fonlarının fiili dolaşım oranı düşük paylarda olağandışı fiyat hareketlerine neden olduğu gözlemlendi.
SPK, söz konusu hareketlerin bazı durumlarda şirketlerin ekonomik gerçekliği ve temel finansal büyüklükleriyle açıklanamadığını belirtti. Yeni rehberin hazırlanmasındaki temel gerekçelerden biri de fonların bu tür işlemler üzerinden sermaye piyasalarında oluşturabileceği risklerin sınırlandırılması oldu.
Kurul ayrıca para piyasası fonları ile hisse senedi serbest fonların ilişkili taraflar arasında teminatsız borçlanma ve Borsa İstanbul’daki olağandışı fiyat hareketleri aracılığıyla oluşturabileceği sistemik riskin finansal istikrar üzerindeki etkisinin azaltılmasının hedeflendiğini açıkladı.
Süreç Aralık 2025’te FİK toplantısıyla başladı
SPK’nın paylaştığı takvime göre konu, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek başkanlığında 2 Aralık 2025’te gerçekleştirilen Finansal İstikrar Komitesi toplantısında gündeme alındı.
Toplantıda SPK tarafından uygulanabilecek makroihtiyati tedbirler konusunda tavsiye kararı verilmesinin ardından Kurul bünyesinde 3 Aralık 2025’te bir çalışma grubu oluşturuldu.
Böylece 28 Ağustos 2026’da kamuoyuna açıklanan rehberin hazırlık süreci yaklaşık dokuz ay önce başlamış oldu.
Nitelikli yatırımcı sınırı 10 milyon TL’ye çıkarıldı
Fon piyasasında atılan ilk önemli adımlardan biri nitelikli yatırımcı tanımına ilişkin oldu.
SPK, 18 Aralık 2025’te aldığı kararla nitelikli yatırımcı olabilmek için aranan toplam finansal varlık tutarını 1 milyon TL’den 10 milyon TL’ye yükseltti.
Bu düzenleme özellikle serbest fonlara erişebilecek yatırımcı kitlesinin mali yeterlilik kriterini önemli ölçüde artırdı.
Borsa İstanbul ve Takasbank’tan görüş alındı
Rehber hazırlıkları sırasında SPK, 15 Aralık 2025 tarihinde Borsa İstanbul ve Takasbank’tan görüş istedi.
Kurumlarla gerçekleştirilen toplantıların ardından revize edilen rehber taslağı 28 Ocak 2026’da Hazine ve Maliye Bakanlığına sunuldu.
Bakanlığın 11 Şubat’ta sektör görüşlerinin alınmasının ardından taslağın yürürlüğe alınması yönünde bildirimde bulunduğunu açıklayan SPK, daha sonra taslağı 13 Şubat’ta Türkiye Sermaye Piyasaları Birliğine (TSPB) göndererek sektörün görüşüne açtı.
Merkezi Kayıt Kuruluşunun görüşleri ise 18 Şubat’ta talep edildi.
TEFAS’ın takas sistemi değiştirildi
Hazırlık döneminde TSPB ve Takasbank, Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu’nun mevcut netleştirme, takas ve alacak dağıtım sisteminin yeni fon düzenlemeleri yürürlüğe girmeden önce kapsamlı şekilde değiştirilmesini talep etti.
Bunun üzerine TSPB ve Takasbank’ın ortak çalışmasıyla yeni bir yapı oluşturuldu.
TEFAS Uygulama Esasları 17 Haziran 2026’da SPK tarafından onaylandı ve 20 Temmuz 2026’da Takasbank tarafından uygulamaya alındı.
SPK, Mayıs 2026’da Kurul Başkanlığında gerçekleşen değişime rağmen rehber hazırlıklarının kesintisiz şekilde sürdüğünü de bildirdi.
GYF ve GSYF paylarında değerleme sistemi değişti
Fonların bilanço değerlerinin hesaplanmasına ilişkin önemli değişikliklerden biri de Borsa İstanbul’da işlem gören Gayrimenkul Yatırım Fonu (GYF) ve Girişim Sermayesi Yatırım Fonu (GSYF) katılma paylarında yapıldı.
SPK’nın 23 Temmuz 2026 tarihli kararıyla bu payların yatırım fonu portföylerinde Borsa fiyatı üzerinden değil, net aktif değer üzerinden değerlenmesi sistemine geçildi. Yeni uygulama 31 Temmuz 2026’dan sonra devreye alındı.
Kurul, bu değişiklikle bazı fonların portföy değerlerinin piyasa fiyatlarındaki olağandışı hareketler üzerinden fiktif biçimde hesaplanmasının önüne geçilmesini amaçladığını açıkladı.
Rehber 28 Ağustos’ta yürürlüğe alındı
Temmuz ayında TEFAS sistemi ile GYF ve GSYF değerlemelerine yönelik iki temel değişikliğin uygulanmasının ardından ağustos ayında Borsa İstanbul, Takasbank ve MKK ile yoğun toplantılar gerçekleştirildi.
SPK; Borsa İstanbul, Takasbank, MKK, TSPB, kamu kurumları, özel sektör temsilcileri ile yerli ve yabancı yatırımcıların görüşlerinin değerlendirilmesinin ardından Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber’i 28 Ağustos 2026’da kamuoyuna duyurdu.
SPK üç temel hedef açıkladı
Kurul, yeni düzenlemelerin yatırım fonları açısından üç temel amaca odaklandığını bildirdi: yatırımcı tasarruflarının korunması ve piyasaya güvenin güçlendirilmesi, fonlar üzerinden manipülasyon yapılabilme imkânının sınırlandırılması ve fon piyasasında şeffaflığın artırılması.
Bunlara ek olarak ilişkili taraflar arasında teminatsız borçlanma ve olağandışı hisse fiyat hareketleri üzerinden oluşabilecek risklerin finansal sistemin geneline yayılmasının önlenmesi hedefleniyor.
SPK, yeni kurallara uyum sağlanabilmesi için portföy yönetim şirketlerine geçiş süreleri tanındığını, rehber sonrasında yaşanacak gelişmelerin hem şirket bazında hem de yatırım fonu sektörünün tamamında izlenmeye devam edileceğini bildirdi.
