STM, ithalat ve ihracatta dokümanların blokzincir ağı ile kayıt altına alınarak, dış ticaret süreçlerini hızlandıracak Türk Ticaret Zinciri AR-GE Projesi’nin birinci fazını tamamladı.
Şirketten yapılan açıklamaya nazaran, STM Savunma Teknolojileri Mühendislik ve Ticaret A.Ş., sahip olduğu kabiliyetleri kritik sivil sektörler için şekillendirmeye devam ediyor. Blokzincir teknolojisi üzerine çalışmalar yapan STM, paydaşları ile birlikte, dış ticarette süreçleri hızlandıracak ve maliyetleri düşürecek bir projeye imza attı.
Dış ticaret süreçlerinin akıllı sözleşmeler yoluyla hızlandırılması, şifreleme ve dağıtık defterler yoluyla veri güvenliği ve takibinin güçlendirilmesi, paydaşlar arası iş birliğinin artırılması ve tekrar eden veri paylaşımının ortadan kaldırılması gayesiyle başlatılan “Blokzincir Altyapılı Türk Ticaret Zinciri Arge Projesi”nde (TTZ) değerli bir adım atıldı.
STM, Ünsped Gümrük Müşavirliği ve Lojistik Hizmetler A.Ş., Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O., Doğuş Otomotiv Servis ve Ticaret A.Ş. ve Doğuş Bilgi İşlem ve Teknoloji Hizmetleri A.Ş., 2021 yılında başlattığı, TTZ Projesi’nde birinci fazı tamamladı.
- Dış ticaret evrakları, blokzincir ağına yazıldı
Proje kapsamında, ithalat ve ihracat süreçlerinde, öncelikli olarak 313 evrakın iş akışları ve paydaşları tek tek çıkarıldı ve tahlil çalışması yapıldı. Projenin birinci fazında, ithalatta eşyanın serbest dolaşıma girişi için en değerli süreçlerden biri olan “vergi ödemesi”, sonrasında ortaya çıkan “Gümrük Vergi Tahsil Alındısı” (GVTA) evrakı test datalarıyla blokzincir ağına yazıldı.
Böylece STM, Ünsped Gümrük Müşavirliği, Vakıfbank, Doğuş Otomotiv ve Doğuş Teknoloji tarafından her kurumun kendi yetkileri doğrultusunda görüntülenmesi sağlandı. Ekosisteme dahil edilecek öbür evraklar için çalışmalar devam ederken, ağ üzerinde bulunan paydaş ve doküman sayısının artırılması planlanıyor.
Bir eşyanın ithalat ve ihracat süreçlerindeki işlemlerde kullanılan evrakların, blokzincir ağı ile (şifreli ve değiştirilemez şekilde) kayıt altına alınması ve taraflar arası paylaşılması gayesiyle başlatılan proje sayesinde dış ticaretteki taraflar arası güven ve evrak paylaşımındaki gecikme sorunları çözülecek.
Projenin, Ticaret Bakanlığı’nın gereksinimi olan tüm süreçlerin dijitalleşmesi ve dış ticaretin hızlanması ismine referans bir çalışma olacağı bedellendiriliyor. TTZ Platformu; ithalat yahut ihracat yapan firmalar, iç veya dış nakliyeciler, bankalar, sigorta şirketleri, gümrük müşavirlik firmaları, liman işleticileri, antrepo işleticileri, kamu kurum ve kuruluşları ve tüm dış ticaret aktörlerini, sektörün dijitalleşmesine katkı sağlamak adına bu sisteme dahil olmaya davet ediyor.
- Dış ticarette blokzincir teknolojisi
Veri alışverişinin çok paydaşlı olduğu ve güven sorunu yaşayan süreçlere sahip olan dış ticaret ekosisteminde, gümrük idarelerinde mevzuata uyumun arttırılması, hata ve ihlal tespiti, beyannamenin hazırlanması, yasal zorunlulukların ve sertifikaların otomasyonu, kimlik tespiti, vergi tahsilatı, sonradan kontrollerin aktifliğinin artırılması alanlarında blokzincir teknolojisinin kullanılabileceği planlanıyor.
Dış ticaret işlemleri sırasında birçok doküman üretimi ve bu evrakların taraflar arası paylaşımı gerçekleşiyor. Blokzincir teknolojisinin kullanımıyla dış ticaret süreçlerindeki paydaşlar arasındaki bağlantı trafiğini azaltmak, veri paylaşımını daha şeffaf, izlenebilir, doğrulanabilir ve denetlenebilir hale getirmek amaçlanıyor. Bu teknoloji sayesinde maliyetlerin ve gecikmelerin azaltması, verimliliğin optimize etmesi ve dolandırıcılık ve davaları azaltmaya yardımcı olması hedefleniyor.
-Blokzincir
Blokzincir, dağıtık defter teknolojisinin bir gerçekleme tekniği. Böylece kayıtların, yüksek güvenlik gerektiren merkezi veri tabanlarında tutulması engellenmiş olur. Kullanılan kriptografik mekanizmalar sayesinde işlem kayıtlarının tutulduğu data blokları, zincir halinde birbirine bağlanır. Bu sayede, işlemlerin geri dönülemez ve değiştirilemez halde kayıt altına alınması sağlanıyor. Blokzincirin getirdiği en değerli yenilik ve önem, blokzincirde tutulan dataların doğruluğuna olan güven.
Blokzincirin getirdiği birçok işlemin tek bir merkez yerine birçok elden denetlenmesi ve transferinin sağlanması sayesinde uygulamaların hızlı, sağlam ve uygulama kayıtlarının daima güncel kalması sağlanmaktadır. Bu teknoloji kripto paraların çok ötesinde gerek dünya genelinde gerekse ülkemizde; tedarik zinciri, sağlık hizmetleri, dijital kimlik uygulamaları, bankacılık ve finans sektörü üzere dağıtık birçok alanda yeni uygulamalara altyapı sağlamış durumda.
