Rusya, Belarus Kazakistan, Kırgızistan ve Ermenistan’ın oluşturduğu Avrasya Ekonomik Birliği’nin (AEB) dış ticaret hacmi, 2021 senesinde bir önceki seneye kıyasla yüzde 4,6 artarak 844 milyar 200 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Kırgızistan’ın dönem başkanlığındaki Yüksek Avrasya Ekonomik Konseyi Devlet Başkanları Zirvesi çevrim içi yapıldı.
Zirveye, birliğin üye ülke devlet başkanlarının yanı sıra gözlemci ülkelerden Özbekistan Cumhurbaşkanı Şefkat Mirziyeyov ve Küba Cumhurbaşkanı Miguel Mario Diaz-Canel Bermudez katılım sağladı.
Birliğin gündeminde yer alan 2022-2023 için makro-ekonomik politika, iç pazarlardaki engellerin kaldırılmasına dair çalışmaların sonuçları ve uluslararası faaliyetler ele alındı.
– Dış ticaret hacmi yüzde 4,6 yükseldi
Zirveye başkanlık eden Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, birliğin dış ticaret hacminin, 2021 senesinde bir önceki seneye kıyasla yüzde 4,6 artarak 844 milyar 200 milyon dolar olarak gerçekleştiğini ifade etti.
Bu senenin ilk 4 aylık göstergelerine de değinen Caparov, birliğin Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’sının (GSYİH) yüzde 5,4, ihracatın yüzde 23, ithalatın da yüzde 20,7 arttığını söyledi.
Avrasya’da yeni zorluklarla karşı karşılaya kaldıklarına değinen Caparov, “Suni engellere rağmen entegrasyonumuzun sürdürülebilir bir gelişme göstereceğini kendimize ve tüm dünyaya kanıtlamamız gerekiyor.” cümlesini kullandı.
Caparov, sürdürülebilir büyüme için iç rezervlere işaret ederken, birliğin mali istikrarını sağlamak adına iç pazarda engellerin kaldırılması, hizmet piyasasının serbestleştirilmesi ve ortak bir finans piyasasının oluşumunu tamamlama çalışmalarının hızlandırılması gerektiğini belirtti.
Kırgızistan’ın Avrasya Ekonomik Birliği çerçevesi de dahil olmak üzere yeni bir uluslararası ticaret mimarisinin inşasını desteklediğini belirten Caparov, Endonezya ile serbest ticaret bölgesi oluşturulmasını ve İran ile serbest ticaret bölgesinin genişletilmesi gerektiğini savundu.
Caparov, Avrasya Ekonomik Birliği üye devletlerinin ödemelerinde ulusal para birimlerine geçişinin sağlanmasının da önemli olduğunu vurguladı.
– “Yaptırım baskısı zayıflamıyor, aksine artıyor”
Belarus Devlet Başkanı Aleksandr Lukaşenko ise söz konusu görüşmenin zorlu jeopolitik ve ekonomik şartlarda gerçekleştiğini ifade ederek, “Para ve finans piyasasındaki sorunları durdurmayı başardık. Ancak yaptırım baskısı zayıflamıyor, aksine artıyor. Yaptırımların sonuçları bir dereceye kadar herkesi etkileyecektir.
Bu nedenle boş boş oturamayız. Her şeyin kendi kendine geçeceğini düşünenlere tekrar söylüyorum; Açıkçası, devletimizi, birliğimizi korumak ve gerçekten halklarımızın refahını düşünmek istiyorsak birleşmeliyiz ve birleşik bir cephe olarak hareket etmeliyiz.” dedi.
– “Mevcut jeopolitik duruma hazır olmalıyız”
Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev de “Mevcut jeopolitik durumun uzun vadeli olacağı anlaşılmalıdır ve buna hazır olmalıyız.” diye konuştu.
AEB üyesi ülkelerin ortak projelerinin tamamlanmasını hızlandırmaları ve yeni yatırım projeleri başlatılması gerektiğini vurgulayan Tokayev, AEB’nin kurulduğu günden bu yana Kazakistan’ın birliğin üye ülkeleriyle ticaret hacminin yüzde 33, ihracatın yüzde 55 arttığına değindi.
Tokayev, Kazakistan’da 15 binden fazla ortak şirketinin faaliyet gösterdiğini ve bu sayının artmayı sürdürdüğünü hatırlattı.
