Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Merkezi Takas Kuruluşları’nın kuruluş ve çalışma esaslarına yönelik yeni düzenlemeler yaptı.
Bu kapsamda hazırlanan Merkezi Takas Kuruluşları’nın Kuruluş ve Çalışma Esasları Hakkında Genel Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Merkezi Karşı Taraf Nakit Kaynakları Yeniden Tanımlandı
Yapılan değişikliklerle, Merkezi Karşı Taraf olarak hizmet veren Merkezi Takas Kuruluşları’nın nakit kaynaklarının kapsamı netleştirildi. Buna göre, nakit kaynaklar şu unsurlardan oluşacak:
- Kendi nakit kaynakları,
- Toplanan nakit teminatlar,
- Nakit garanti fonu katkı payları.
Finansal Kaynakların Değerlendirilmesi
Yönetmelikte yapılan düzenlemelerle, Merkezi Takas Kuruluşları’nın finansal kaynaklarını hangi alanlarda değerlendirebileceği detaylı şekilde belirtildi. Bu kuruluşlar:
- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB),
- Türkiye’de faaliyet gösteren bankalar,
- Borsa İstanbul Anonim Şirketi (BİAŞ) Para Piyasası,
- BİAŞ Swap Piyasası,
- BİAŞ Borçlanma Araçları Piyasası gibi finansal alanlarda kaynaklarını değerlendirebilecek.
Teminat ve Garanti Fonlarının Kullanımı
Merkezi Takas Kuruluşları tarafından toplanan nakit teminatlar ve nakit garanti fonu katkı payları da benzer şekilde değerlendirilecek. Bu kaynaklar:
- TCMB,
- Türkiye’deki bankalar,
- BİAŞ Para Piyasası,
- BİAŞ Borçlanma Araçları Piyasası altında yer alan Repo-Ters Repo Pazarı ve Taahhütlü İşlemler Pazarı gibi alanlarda kullanılabilecek.
Değerlendirilemeyen nakit işlem teminatı ve nakit garanti fonu katkı paylarının en az yüzde 95’i, yönetmeliğin belirttiği özelliklere sahip borçlanma senetleriyle teminatlandırılacak.
Yatırım ve Temerrüt Süreci Şartları
Merkezi Karşı Taraf olarak hizmet veren kuruluşların finansal kaynaklarını değerlendirebileceği varlıklar da tanımlandı. Bu kaynaklar:
- Nakit,
- Mevduat,
- Yatırım fonu katılma payları,
- Düşük piyasa ve kredi riski taşıyan, yüksek likiditeye sahip menkul kıymetler olarak sıralandı.
Ancak temerrüt yönetim süreçlerinde gerektiğinde türev finansal araçlara yatırım yapılabileceği belirtildi.
Borçlanma Senetlerinde Aranan Kriterler
Merkezi Takas Kuruluşları’nın yatırım yapacağı borçlanma senetlerinin:
- Devlet veya merkez bankası tarafından ihraç edilmiş ya da ödemesi garanti edilmiş olması,
- Serbestçe transfer edilebilir nitelikte bulunması,
- Çok sayıda alıcı ve satıcının bulunduğu aktif bir piyasaya sahip olması,
- Düzenli olarak fiyat bilgilerinin açıklanması,
- Portföy ortalama vadesinin dikkate alınması gibi kriterlere uygun olması gerekiyor.
Bu düzenlemelerle birlikte Merkezi Takas Kuruluşları’nın finansal işlemlerindeki şeffaflık ve güvenilirliğin artırılması hedefleniyor.
