Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılı Eylül ayına ilişkin Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) verilerini kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan verilere göre, Yİ-ÜFE, yıllık bazda %33,09 oranında, aylık bazda ise %1,37 oranında artış gösterdi. Bu artış, üretici maliyetlerinde süregelen yükselişin devam ettiğini ortaya koyuyor.
Yİ-ÜFE Yıllık Bazda %33,09 Arttı
Yİ-ÜFE, 2024 yılı Eylül ayında bir önceki aya göre %1,37, bir önceki yılın Aralık ayına göre %25,55, yıllık bazda ise %33,09 oranında artış kaydetti. On iki aylık ortalamalara göre hesaplanan Yİ-ÜFE artışı ise %44,81 oldu. Bu veriler, üretici fiyatlarının yıllık bazda güçlü bir şekilde arttığını ve enflasyonun üretici maliyetleri üzerinden ekonomiye yansıdığını gösteriyor.
İmalat Sektöründe Yıllık Artış %33,77
Sanayinin alt sektörlerine bakıldığında, madencilik ve taş ocakçılığı sektöründe yıllık bazda %43,59, imalat sektöründe %33,77, elektrik ve gaz üretimi ile dağıtımında %17,01, su temininde ise %48,70 oranında artış gerçekleşti. Bu rakamlar, üretici fiyatlarının en yüksek artışı su temini sektöründe kaydettiğini gösterirken, elektrik ve gaz üretimi ile dağıtımındaki artışın diğer sektörlere kıyasla daha sınırlı kaldığını ortaya koyuyor.
Ana Sanayi Gruplarındaki Yıllık Değişimler
Ana sanayi gruplarına göre yıllık değişimlerde ise ara mallarında %32,70, dayanıklı tüketim mallarında %37,95, dayanıksız tüketim mallarında %44,38, enerjide %11,89 ve sermaye mallarında %36,55 oranında artış gözlemlendi. Dayanıksız tüketim malları ve sermaye mallarındaki artış oranları dikkat çekerken, enerjideki nispeten düşük artış oranı genel fiyat artışlarının enerjiden daha çok diğer sanayi gruplarında yoğunlaştığını gösteriyor.
Aylık Değişimlerde de Artış Devam Ediyor
Yİ-ÜFE’de sanayinin dört ana sektöründe aylık bazda da artış devam etti. Eylül ayında madencilik ve taş ocakçılığı sektöründe %1,83, imalat sektöründe %1,25, elektrik ve gaz üretimi ile dağıtımında %2,28, su temininde ise %1,95 oranında artış yaşandı.
Ana sanayi gruplarının aylık değişimlerine bakıldığında, ara mallarında %1,27, dayanıklı tüketim mallarında %1,70, dayanıksız tüketim mallarında %1,70, enerjide %0,45 ve sermaye mallarında %1,89 oranında artış görüldü. Bu veriler, sanayi sektöründeki maliyetlerin hem kısa vadede hem de uzun vadede yükselmeye devam ettiğini yansıtıyor.
Üretici Fiyatlarındaki Artışın Etkileri
Eylül ayı Yİ-ÜFE verileri, üretici maliyetlerinde kaydedilen artışların, önümüzdeki dönemlerde tüketici fiyatlarına yansıyabileceğine işaret ediyor. Yıllık %33,09’luk artış oranı, üretici fiyatlarındaki yükselişin enflasyon baskısını artırabileceği anlamına gelirken, özellikle sanayi sektöründeki maliyetlerin ekonomik faaliyetler üzerinde önemli bir etki yaratabileceği değerlendiriliyor.
