Ticaret Bakanlığı, 2026 yılının ilk 6 ayında dış ticaret işlemlerine yönelik sonradan kontrol ve ikincil kontrol denetimleri kapsamında toplam 8,3 milyar liralık ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlendiğini açıkladı. Bakanlık, son 2,5 yılda usulsüz gümrük ve dış ticaret işlemlerine karşı yürütülen denetimlerde toplam tutarın 28,7 milyar liraya ulaştığını bildirdi.
Dış Ticaret İşlemlerinde Denetimler Sürdü
Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, geçmiş dönemlere ait gümrük ve dış ticaret işlemlerinin mevzuata uygunluğunu denetlemeye yönelik çalışmaların aralıksız devam ettiği belirtildi.
Bakanlık, dış ticaret işlemleri kapsamında yürütülen sonradan kontrol firma denetimleri ve ikincil kontrol beyanname incelemeleriyle, usulsüz işlemlerin tespit edilerek gerekli yaptırımların uygulandığını duyurdu.
Açıklamada, söz konusu denetimlerin işlemlerini mevzuata uygun şekilde yürüten dış ticaret erbabının haklarını korumak amacıyla gerçekleştirildiği vurgulandı.
İlk 6 Ayda 8,3 Milyar TL’lik Karar Alındı
Ticaret Bakanlığı verilerine göre, 2026 yılının ilk 6 ayında dış ticaret işlemlerine yönelik denetimler sonucunda toplam 8,3 milyar liralık ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlendi.
Bu tutarın 6,5 milyar lirası ikincil kontrol incelemeleri, 1,8 milyar lirası ise sonradan kontrol denetimleri kapsamında oluştu. Bakanlık, yılın ilk yarısında düzenlenen ek tahakkuk ve ceza kararlarının geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 43 artış gösterdiğini bildirdi.
Son 2,5 Yılda Tutar 28,7 Milyar TL’ye Ulaştı
Bakanlık açıklamasında, son 2,5 yılda gümrük ve dış ticaret işlemlerine yönelik denetimlerde toplam 28,7 milyar liralık ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlendiği belirtildi.
2024 yılında ikincil kontrol kapsamında 5,5 milyar lira, sonradan kontrol kapsamında ise 1,3 milyar lira olmak üzere toplam 6,8 milyar liralık karar alındı. Bu tutar, 2023 yılına göre yüzde 98 artış anlamına geldi.
2025 yılında ise ikincil kontrol denetimlerinden 11,8 milyar lira, sonradan kontrol denetimlerinden 1,8 milyar lira olmak üzere toplam 13,6 milyar liralık ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlendi. Bakanlık, bu tutarın bir önceki yıla göre yüzde 100 artış gösterdiğini kaydetti.
2026 yılının ilk yarısında açıklanan 8,3 milyar liralık tutarla birlikte, son 2,5 yılda düzenlenen ek tahakkuk ve ceza kararlarının toplamı 28,7 milyar liraya çıktı.
Riskli Beyannameler İçin Veri Analitiği Kullanıldı
Ticaret Bakanlığı, denetim çalışmalarının Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütüldüğünü bildirdi.
Açıklamada, yüz binlerce firma ve milyonlarca gümrük beyannamesi arasından riskli işlemlerin tespit edilmesi için yetişmiş insan kaynağının yanı sıra ileri veri analitiği tekniklerinden yararlanıldığı ifade edildi.
Bu kapsamda Sonradan Kontrol Puanlama Sistemi, İkincil Kontrol Alarm Sistemi, Dahilde İşleme Kontrol Programı ve Kıymet Alarm Sistemi gibi sistemlerin kullanıldığı belirtildi. Bakanlık, söz konusu uygulamalarla riskli firmaların ve şüpheli gümrük beyannamelerinin daha etkin şekilde tespit edildiğini duyurdu.
Riskli Firmalar Müfettişler Tarafından İnceleniyor
Bakanlık tarafından belirlenen riskli firmalar, müfettişler tarafından sonradan kontrol denetimine alınıyor. Şüpheli görülen gümrük beyannameleri ise 18 bölge müdürlüğünün kontrol şubeleri tarafından ikincil kontrol incelemesine tabi tutuluyor.
Açıklamada, gümrük ve dış ticaret işlemlerinin kurallara uygun yürütülmesi, vergi gelirleri üzerindeki kayıp ve kaçağın en aza indirilmesi amacıyla denetimlerin sürdürüleceği belirtildi.
Ticaret Bakanlığı, dış ticarette mevzuata aykırı işlemlerin önlenmesi ve piyasa düzeninin korunması amacıyla sonradan kontrol ve ikincil kontrol uygulamalarının etkin şekilde devam edeceğini bildirdi.
