Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) yatırım fonları ve fiili dolaşımdaki pay oranlarına yönelik peş peşe düzenlemelerinin ardından fon piyasasında güçlü para hareketleri yaşandı. TEFAS verilerine göre 28 Ağustos’tan bu yana sisteme açık 1.047 yatırım fonundan toplam 128 milyar 749 milyon TL net çıkış gerçekleşirken, yatırımcı sayısı 15 bin 817 kişi azaldı. Aynı dönemde bazı fonlarda değer kaybı yüzde 64’ü aşarken, BIST 30 endeksi diğer geniş kapsamlı Borsa İstanbul endekslerinden pozitif ayrıştı.
Piyasalardaki hareketlilik, küresel endeks sağlayıcısı MSCI’nın Türkiye’de fiili dolaşım oranları ve fon sahiplik yapılarının şeffaflığına ilişkin değerlendirmelerinin ardından SPK’nın attığı yeni adımların yakından izlendiği bir dönemde gerçekleşti.
Fonlardan 128,7 milyar TL net çıkış
SPK’nın 28 Ağustos’ta serbest fonlara yönelik düzenlemeleriyle başlayan süreçte, TEFAS’a açık yatırım fonlarındaki para hareketleri hızlandı.
28 Ağustos’tan itibaren 1.047 fonda toplam net çıkış 128 milyar 749 milyon 127 bin 500 TL olarak hesaplandı.
En yüksek net para çıkışı 53,4 milyar TL ile Pusula Portföy Para Piyasası Fonu’nda gerçekleşti. Onu 42,7 milyar TL ile Tera Portföy Birinci Serbest Fon izledi.
| Fon | Net para çıkışı |
|---|---|
| Pusula Portföy Para Piyasası Fonu | 53,4 milyar TL |
| Tera Portföy Birinci Serbest Fon | 42,7 milyar TL |
| Yapı Kredi Para Piyasası Serbest Fon | 31,6 milyar TL |
| Garanti Portföy İkinci Para Piyasası Fonu | 27,4 milyar TL |
| Yapı Kredi Portföy İkinci Para Piyasası Serbest Fon | 23,6 milyar TL |
| Pusula Portföy İkinci Para Piyasası Fonu | 19,4 milyar TL |
| Deniz Portföy Para Piyasası Fonu | 18,9 milyar TL |
Fonlardan çıkış yaşanırken diğer tarafta bazı yatırım fonlarında yüksek tutarlı para girişleri kaydedildi.
Tera Portföy fonuna 48,6 milyar TL giriş
28 Ağustos sonrasında en yüksek net para girişi 48,6 milyar TL ile Tera Portföy Hisse Senedi Fonu’nda gerçekleşti.
Garanti Portföy ÖPY Serbest Özel Fon’a 34,5 milyar TL, Yapı Kredi Portföy Birinci Serbest Fon’a 32,9 milyar TL ve Tera Portföy Para Piyasası Fonu’na 31,2 milyar TL net giriş kaydedildi.
Kaynak metinde 10 milyar TL’nin üzerinde para girişi gerçekleşen fon sayısı bir bölümde 12, başka bir bölümde ise 9 olarak veriliyor. Bu nedenle toplam fon sayısına ilişkin veri kesinleştirilmeden değerlendirilmesi gerekiyor.
Pusula Portföy fonunda yatırımcı sayısı 48 bin azaldı
Fon piyasasındaki değişim yatırımcı sayılarına da yansıdı.
28 Ağustos’tan bu yana en yüksek yatırımcı kaybı 48 bin 27 kişiyle Pusula Portföy Hisse Senedi Fonu’nda gerçekleşti.
Pusula Portföy Birinci Değişken Fon’da yatırımcı sayısı 15 bin 624, Pusula Portföy Para Piyasası Fonu’nda 10 bin 449 kişi azaldı.
Tera Portföy Birinci Serbest Fon’daki yatırımcı kaybı ise 6 bin 954 kişi olarak kaydedildi.
Bazı fonlarda kayıp yüzde 64’ü aştı
Aynı dönemde fon getirileri arasında da sert ayrışma görüldü.
Pusula Portföy Hisse Senedi Fonu, 28 Ağustos’tan bu yana yüzde 64,49 değer kaybederek incelenen fonlar arasında en sert düşüşü yaşadı.
Pusula Portföy Birinci Değişken Fon’daki kayıp yüzde 61’e ulaşırken, Bulls Portföy Birinci Serbest Fon yüzde 32,43, Bulls Portföy Voltran Katılım Serbest Fon yüzde 32,28 ve Re-Pie Portföy İkinci Hisse Senedi Serbest Fon yüzde 24,54 geriledi.
Pozitif tarafta ise Atlas Portföy Sentiment Serbest Fon yüzde 12,87 getiriyle öne çıktı. Ak Portföy Petrol Yabancı BYF Fon Sepeti Fonu yüzde 10, Atlas Portföy Serbest Fon yüzde 9,79, Ziraat Portföy Üçüncü Serbest Fon yüzde 8,50, Tera Portföy Dördüncü Hisse Senedi Serbest Fon yüzde 8,04 ve Tera Portföy Hisse Senedi Fonu yüzde 7,41 yükseldi.
BIST 30 diğer endekslerden ayrıştı
Fon piyasasındaki yeniden konumlanmanın Borsa İstanbul endekslerine de yansıdığı değerlendiriliyor.
28 Ağustos ile 9 Eylül saat 13.25 arasındaki dönemde BIST 100 endeksi yüzde 0,78 yükseldi. BIST 500 yüzde 2,06, BIST 100 dışındaki hisselerin performansını izleyen BISTTUMY ise yüzde 4,79 geriledi.
BIST 30 aynı dönemde yüzde 2,73 yükselerek diğer endekslerden pozitif ayrışırken, BIST 50’deki artış yüzde 0,50 seviyesinde kaldı.
Fonlara yönelik yeni hisse kısıtlamalarının BIST 30 kapsamındaki hisseleri içermemesi nedeniyle portföy yönetim şirketlerinin uyum sürecinde büyük ölçekli şirketlere yöneldiği belirtiliyor.
Piyasa uzmanlarının aktardığı bilgilere göre bir portföy yönetim şirketinin BIST 30 hisselerinde yaklaşık 18 milyar TL’lik alım gerçekleştirmesi, aralarında banka hisselerinin de bulunduğu beş payın tavan fiyatı görmesinde etkili olan unsurlardan biri oldu.
Fiili dolaşım hesabı 11 Eylül’de değişiyor
SPK’nın son düzenlemesiyle birlikte Borsa İstanbul şirketlerinin fiili dolaşımdaki pay oranlarının hesaplanmasında da yeni dönem başlıyor.
11 Eylül 2026’dan itibaren pay sahipliği açıklamalarında dikkate alınan alt eşik yüzde 3 olacak.
MKK, doğrudan yüzde 3 ve üzeri pay veya oy hakkına sahip gerçek ve tüzel kişilere ilişkin bilgileri güncelleyecek. Serbest fonlar dahil olmak üzere dolaylı kanallar üzerinden bir şirkette yüzde 10 veya daha fazla ekonomik sahipliğe ulaşan kişiler de ayrıca görünür hale gelecek.
Fiili dolaşım hesabında yalnızca doğrudan sahiplik değil, belirli fonlar ve halka açık şirketler üzerinden oluşan dolaylı ekonomik sahiplikler de dikkate alınacak.
Kamu tüzel kişilerine, şirkete ve ilişkili kuruluşlarına ait paylar, belirli geri alınmış paylar ve sermayenin yüzde 10 veya daha fazlasını elinde bulunduran ortakların payları fiili dolaşım hesabının dışında tutulacak.
Yönetim ve denetim kurulu üyeleri, genel müdür ve belirli üst düzey yöneticiler ile şirket sandık ve vakıflarına ait paylar da fiili dolaşıma dahil edilmeyecek.
Gözler endeks değişiklikleri ve MSCI incelemesinde
Yeni hesaplama yönteminin etkileri açısından piyasanın takip ettiği başlıklardan biri 20 Eylül’deki endeks değişiklikleri olacak.
Fiili dolaşım oranlarında meydana gelebilecek değişikliklerin özellikle BIST 30’a giriş veya endeksten çıkış sınırında bulunan şirketlerin ağırlıkları üzerinde etkili olabileceği değerlendiriliyor.
Bir diğer önemli tarih ise Kasım 2026’daki MSCI endeks incelemesi olacak. MSCI daha önce Türkiye piyasasında fiili dolaşım oranlarının şeffaflığı ve fon sahiplik yapıları konusunda ilerleme sağlanmaması halinde ülkenin sınıflandırmasına ilişkin değerlendirmelerin gündeme gelebileceğine işaret etmişti.
Tera Grubu, Pusula Finans Holding için görüşmelere başladı
SPK düzenlemelerinin ardından finans sektöründeki dikkat çekici gelişmelerden biri de Tera Grubu ile Pusula Finans Holding arasında başlayan satın alma görüşmeleri oldu.
Tera Yatırım Menkul Değerler tarafından KAP’a yapılan açıklamada, Pusula Finans Holding payları ile holdingin hissedarı olduğu Pusula Portföy Yönetimi, Pusula Yatırım Menkul Değerler ve Katılım Evim Tasarruf Finansman başta olmak üzere bağlı şirketlerdeki payların Tera Grubu şirketleri tarafından devralınması amacıyla mevcut ortaklarla görüşmelere başlandığı bildirildi.
Tera Grubu, olası işlemin sermaye piyasaları, portföy yönetimi, yatırım hizmetleri ve diğer finansal hizmetlerde faaliyet ölçeğini ve ürün çeşitliliğini artırma stratejisinin bir parçası olduğunu belirtti.