Rekabet Kurumu, 2023 yılında Rekabet Kanunu’nu ihlal eden firmalara toplam 7,7 milyar TL idari para cezası verdi. Rekabet Kurumu Başkanı Birol Küle, bunun sadece bir başlangıç olduğunu vurgulayarak, yeni soruşturmaların yolda olduğunu belirtti.
Küle, kırmızı etten çiğ süte kadar birçok alanda piyasa denetimlerini sıklaştırdıklarını ve özellikle gıda sektöründe yaşanan fiyat spekülasyonlarına karşı harekete geçtiklerini ifade etti.
Gıda Sektöründe Yoğun Denetimler
Başkan Küle, özellikle Ramazan aylarında kırmızı et fiyatlarında görülen spekülatif artışlara dikkat çekerek, tüketicilerin uygun fiyatlarla ürünlere ulaşmasını sağlamak için sürekli denetim yaptıklarını belirtti.
“Gıda sektöründe her noktadayız. Çiftçiden market raflarına kadar tüm süreci titizlikle inceliyoruz. Son yıllarda zincir marketler, un, bakliyat, bebek maması, dondurma, içecek, yumurta, süt ürünleri, bal ve beyaz et gibi birçok sektörde inceleme ve soruşturmalar gerçekleştirdik.” diyen Küle, bu denetimlerin artarak süreceğini ifade etti.
Kırmızı Et Fiyatları Mercek Altında
Rekabet Kurumu, kırmızı et sektörüne yönelik yeni bir araştırma ve inceleme başlattı. Küle, kırmızı et piyasasının uzun yıllardır kurumun radarında olduğunu belirterek, son üç yılda bu alanda üç ön araştırma ve bir soruşturmanın sonuçlandığını açıkladı.
Sektördeki temel tespitler şu şekilde:
- Canlı hayvan ve yem maliyetlerinin artışı, besicilik faaliyetlerini zorlaştırıyor.
- Üreticiler pazarlık gücüne sahip olmadığından, örgütlenmenin güçlendirilmesi gerekiyor.
- Kırmızı et, çiğ süt, yem ve süt ürünleri piyasaları birbiriyle bağlantılı. Bu sektörlerden birindeki sorun, diğerlerini de etkiliyor.
Küle, üreticilerin daha güçlü bir şekilde örgütlenmesi gerektiğini ve tarımsal piyasalara yönelik politikaların bu doğrultuda şekillendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Çiğ Süt Piyasasında “Alıcı Tekeli” İncelemesi
Rekabet Kurumu, süt sektörüne yönelik geniş kapsamlı bir soruşturma yürütüyor. Geçtiğimiz haftalarda toptan çiğ süt alımı yapan 40’tan fazla şirketin yerinde incelendiğini belirten Küle, bazı şirketlerin alım fiyatlarını birlikte belirleyerek rekabete aykırı hareket ettiğine dair deliller bulunduğunu açıkladı.
Küle’nin vurguladığı temel endişeler şunlar:
- Süt alım fiyatlarının rakipler arasında ortak belirlenmesi, üreticileri zor durumda bırakıyor.
- Bu durum, süt üreticilerinin zarar ederek anaç hayvanlarını kesmesine yol açıyor.
- Anaç hayvanların azalması, uzun vadede kırmızı et fiyatlarını artırıyor.
Küle, rekabete aykırı uygulamalara kesinlikle göz yummayacaklarını ve çiğ süt alımında oluşan tekelci yapıların ortadan kaldırılması için gerekli adımları atacaklarını belirtti.
Cast Ajanslarına Yönelik 21 Şirkete Soruşturma
Rekabet Kurumu, medya sektöründe de incelemelerini sürdürüyor. Küle, cast ajansları ve menajerlik şirketlerine yönelik yürütülen soruşturma kapsamında 21 teşebbüsün incelendiğini açıkladı.
Bu ajansların,
- Komisyon oranlarını birlikte belirlediği,
- Bazı yapımcıları boykot ederek piyasadan dışladığı,
- Dikey bütünleşik yapılar ile rekabeti engellediği iddiaları üzerinde duruluyor.
Denetimler kapsamında medya ve eğlence sektöründe de kapsamlı soruşturmaların yürütüldüğünü belirten Küle, haksız rekabeti önlemek için çalışmaların hız kesmeden devam edeceğini ifade etti.
“Vatandaşın Cebine Uzanılmasına İzin Vermeyeceğiz”
Birol Küle, piyasa aktörlerine net bir mesaj vererek, haksız kazanç sağlayan firmalara ağır cezalar verileceğini belirtti.
“Özellikle temel gıda ürünlerine erişimi zorlaştıran firmalar, denetimlerimizden kaçamayacak. Rekabete aykırı uygulamalarla vatandaşın cebine uzanan her firmaya karşı en sert tedbirleri alacağız.” ifadelerini kullandı.
Rekabet Kurumu’nun gıda, medya ve diğer sektörlerdeki soruşturmaları devam ederken, önümüzdeki süreçte yeni incelemelerin duyurulması bekleniyor.