Dijital bankacılık işlemlerinde uzun süredir kullanılan genel ve belirsiz açıklamalar yerini daha şeffaf bir sisteme bırakıyor. Hazine ve Maliye Bakanlığı, artan mobil bankacılık kullanımıyla birlikte dolandırıcılık ve kara para aklama risklerini azaltmak amacıyla para transferlerine yönelik kapsamlı bir düzenlemeyi hayata geçiriyor. 1 Ocak 2026 itibarıyla IBAN üzerinden yapılan tüm para transferlerinde, işlemin amacının açık ve denetlenebilir şekilde belirtilmesi zorunlu hale geliyor.
Tüm Dijital Transferlerde Açıklama Şartı
Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) tarafından devreye alınan yeni mevzuat kapsamında, ATM, mobil bankacılık ve internet bankacılığı kanalları üzerinden gerçekleştirilen EFT, FAST ve havale işlemlerinde paranın hangi amaçla gönderildiğinin açıkça belirtilmesi gerekecek. Banka uygulamalarında sunulan standart işlem kategorilerinin dışında bir seçenek tercih edilmesi halinde, kullanıcıdan en az 20 karakter uzunluğunda, anlamlı bir açıklama girmesi istenecek. Bu şart yerine getirilmeden transfer işlemi tamamlanamayacak.
200 Bin Lira Üzerine Otomatik Uyarı
Düzenlemenin dikkat çeken unsurlarından biri de 200 bin liralık tutar eşiği oldu. Tek seferde ya da toplamda bu tutarın üzerindeki para transferlerinde sistem, kullanıcıyı otomatik bir uyarı mesajıyla bilgilendirecek. Uyarıda, gönderilen paranın amacı, alıcısı ve ödeme gerekçesine ilişkin detaylı bilginin yasal bir zorunluluk olduğu hatırlatılacak. Bu uygulama yalnızca dijital bankacılık işlemlerini değil, banka ATM’leri üzerinden yapılan nakit bazlı transferleri de kapsayacak.
İşlemin Niteliği Netleştirilecek
Yeni sistemle birlikte bankalar, müşterilere serbest metin yerine işlemin niteliğini tanımlayan belirli başlıklar sunacak. Gayrimenkul veya araç alımına ilişkin transferlerde satış sözleşmesi ya da tapu bilgileri istenebilecek. Kripto ve dijital varlıklara yönelik ödemelerde, varlığın kaynağı ve işlem yapılan platforma dair açıklama talep edilecek. Borç, hediye veya yardım gibi kişisel nitelikli transferlerde dahi, işlemi net biçimde tanımlayan bir açıklama zorunlu olacak. Şans oyunları, bahis, eğlence ve sosyal medya platformlarına yapılan ödemelerde ise yalnızca resmi ve doğrulanabilir işlemlere izin verilecek.
İşlem Süreci Nasıl Uygulanacak?
Banka uygulamalarında kullanıcılar öncelikle “borç ödeme”, “sağlık”, “eğitim” gibi hazır kategoriler arasından seçim yapacak. Bu başlıkların tercih edilmemesi durumunda sistem, kullanıcıyı serbest açıklama alanına yönlendirecek ve gerekli karakter sayısı tamamlanmadan işlemin gönderilmesine izin vermeyecek. Paranın kaynağı ya da kullanım amacına ilişkin verilen bilgilerin tutarsız bulunması halinde ise bankalar, mevzuat gereği işlemi reddetme yetkisine sahip olacak.
Yeni düzenleme ile birlikte dijital bankacılık işlemlerinde şeffaflığın artırılması ve finansal suçlarla mücadelenin güçlendirilmesi hedefleniyor. 2026 itibarıyla para transferlerinde daha ayrıntılı ve denetimli bir dönem başlayacak.