Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan Mayıs Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu, yıllık enflasyonun tüm ana harcama gruplarında gerilediğini, ancak temel mallarda düşüşün sınırlı kaldığını ortaya koydu.
Aylık bazda, özellikle gıda fiyatlarındaki düşüş dikkat çekti. İşlenmemiş gıda kalemlerinde yaşanan sert gerileme, grubu aşağı çekerken; sebze, yumurta ve beyaz et fiyatlarındaki düşüş bu gelişmede etkili oldu. Buna karşın, meyve fiyatlarındaki artış eğilimi mayıs ayında da sürdü.
Enerji ve Hizmet Fiyatları: Etkiler Devam Ediyor
Enerji grubu aylık enflasyonu, şebeke suyu tarifeleri ve elektrik fiyatlarındaki düzenlemelerin etkisiyle yükseldi. Şebeke suyundaki artış yüzde 7,14, elektrikte ise önceki ayın etkisiyle yüzde 2,40 olarak kaydedildi.
Hizmet grubunda aylık fiyat artışı ise yavaşladı. Kira harici tüm alt gruplarda ılımlı seyir izlendi. Lokanta ve otel fiyatlarındaki artış, önceki aya kıyasla sınırlı kalarak yüzde 1,83 oldu.
Kira ve Hizmet Enflasyonunda Düşüş Sinyalleri
- Hizmet fiyatları mayıs ayında aylık yüzde 1,74 arttı.
- Yıllık hizmet enflasyonu yüzde 51,19 seviyesine geriledi.
- Kira fiyatlarındaki artış, bir önceki aya göre yavaşlayarak yüzde 3,10 oldu. Grubun yıllık enflasyonu ise yüzde 84,94’e indi.
Temel Mal ve Dayanıklı Tüketim Fiyatlarında Kur Etkisi
Temel mallar grubu fiyatları, döviz kuru etkisiyle yüzde 3,26 arttı. Yıllık enflasyon yüzde 20,02’ye gerilerken, özellikle otomobil (yüzde 4,87) ve beyaz eşya (yüzde 2,46) gibi kur geçişkenliği yüksek kalemler öne çıktı.
- Dayanıklı tüketim mallarında fiyat artışı: yüzde 2,73
- Giyim ve ayakkabı fiyat artışı: yüzde 7,09
- Tüketici elektroniği gibi bazı alt kalemlerde ise fiyat düşüşleri yaşandı.
Enerji ve Gıda Enflasyonu Nasıl Gelişti?
Enerji fiyatları, mayıs ayında yüzde 2,15 artış gösterdi, yıllık enflasyon ise yüzde 44,21 olarak ölçüldü. Akaryakıt fiyatları, küresel petrol fiyatlarındaki düşüşle yataya yakın seyretti.
Gıda ve alkolsüz içecekler grubu fiyatları aylık bazda yüzde 0,71 düşerken, yıllık enflasyon 3,22 puan azalarak yüzde 32,87 seviyesine indi.
- İşlenmemiş gıda fiyatları: yüzde -3,01
- Sebze: yüzde -18,58
- Yumurta: yüzde -18,81
- Beyaz et: yüzde -4,39
- Meyve: yüzde +8,26
- İşlenmiş gıda fiyatları: aylık artış yüzde 1,39
- İşlenmiş et ürünleri: yüzde 7,79
Yurt İçi Üretici Fiyatlarında Artış
Yurt içi üretici fiyatları (Yİ-ÜFE) mayıs ayında yüzde 2,48 artarken, yıllık üretici enflasyonu yüzde 23,13 seviyesine çıktı.
Sektörel Bazda En Fazla Artış Görülen Alanlar:
- Elektrik, gaz, buhar, iklimlendirme
- Su arıtımı ve dağıtımı
- Metal cevherleri
- Kağıt ürünleri
- Motorlu kara taşıtları
- Ağaç ve mantar ürünleri
Ana Eğilimler ve Enflasyon Beklentisi
Ana eğilim göstergeleri, üç aylık hareketli ortalamalarla incelendiğinde, kademeli bir yavaşlama eğiliminin sürdüğü gözlemlendi. Bu görünüm, özellikle iç talep koşulları ve döviz kuru gelişmeleri ışığında, enflasyonun yapısal yönünde bir gevşeme sinyali olarak değerlendiriliyor.
