Altın, Türkiye’de uzun yıllardır güvenli liman olarak görülen geleneksel yatırım araçlarının başında geliyor. Dünya Altın Konseyi ve sektör temsilcilerine göre, yastık altında tutulduğu tahmin edilen altın miktarı yaklaşık 5 bin ton seviyesinde bulunuyor. Bu rakam, günümüz altın fiyatlarıyla hesaplandığında 500 milyar doları aşan bir değere karşılık geliyor.
Yastık Altı Altın Miktarına İlişkin Tahminler
Dünya Altın Konseyi verilerine göre Türkiye’de yastık altında tutulan altın miktarı 5 bin ton civarında. Ancak sonraki yıllarda farklı kaynaklar ve uzmanlar bu rakamın 6.500 ila 7.000 ton arasında olabileceğini öne sürdü. Bununla birlikte, bu tahminler içinde bireylerin manevi değeri yüksek olan ve bankalara verilmesi istenmeyen altınların da yer aldığı belirtiliyor. Dolayısıyla sektöre kazandırılabilecek gerçek miktar, toplam yastık altı stokunun daha altında kalabilir.
500 Milyar Doların Üzerinde Değer
Yastık altındaki altının toplam değeri, mevcut altın fiyatlarına göre değerlendirildiğinde oldukça yüksek bir ekonomik potansiyel barındırıyor. Bugünkü koşullarda altının kilogram fiyatı yaklaşık 107 bin dolar seviyesinde bulunuyor. Bu hesapla, 5 bin tonluk yastık altı altın stoğu yaklaşık 500 milyar dolarlık bir değere ulaşmış durumda.
Türkiye’deki 20 milyon 200 bin hane ve 85 milyonluk nüfus dikkate alındığında, söz konusu miktar rasyonel bir dağılım içerisinde makul düzeyde değerlendiriliyor.
İthalatın Sınırlı Bölümü Ekonomiye Giriyor
Türkiye, her yıl önemli miktarda altın ithal ediyor ancak ithal edilen toplam altının yalnızca yüzde 40 ila 50’si doğrudan kuyumculuk ve mücevherat sektöründe kullanılabiliyor. Sektöre yönelen bu altınlar, işlenerek kilogram başına 2.500 ila 5.000 dolar arasında bir katma değerle ihraç ediliyor. Bu özelliğiyle altın, Türkiye’nin en yüksek birim değere sahip ihracat kalemlerinden biri haline geliyor.
Yurt İçi Üretim Azalsa da Etkili
Altın üretimi açısından bakıldığında, Türkiye’nin 2023 yılı üretimi 35,5 ton, 2024 yılı üretimi ise 32,2 ton olarak gerçekleşti. Ayrıca hurda altın geri dönüşlerinin artması da iç piyasadaki talebin döviz çıkışı olmadan karşılanmasına yardımcı oluyor. Bu durum, dışa bağımlılığı azaltırken cari açık üzerindeki baskıyı da hafifletiyor.
Sektör ve Ekonomi İçin Stratejik Kaynak
Yastık altında bekletilen altının ekonomiye kazandırılması, Türkiye’nin hem döviz ihtiyacını azaltma hem de iç tasarrufları artırma hedefleri açısından büyük önem taşıyor. Bu nedenle, altının finansal sisteme entegrasyonunu sağlayacak adımların, önümüzdeki dönemde ekonomi politikalarının odak noktalarından biri olmaya devam etmesi bekleniyor.
