2025 Temmuz ayında memur ve emekli maaşlarına yapılacak zam öncesinde, milyonlarca emekli vatandaş kök maaş hesaplamalarına yöneldi. Enflasyon oranlarının netleşmesiyle birlikte, özellikle SSK ve Bağ-Kur emeklileri e-Devlet üzerinden kendi kök maaşlarını sorgulayarak yeni maaşlarını önceden hesaplamak istiyor. Peki, kök maaş nedir, nasıl öğrenilir?
Kök Maaş Nedir?
Kök maaş, emeklinin çalışma hayatı boyunca ödemiş olduğu prim gün sayısı, prime esas kazançları ve sigortalılık süresi gibi kriterlere göre Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından hesaplanan ham emekli aylığıdır. Bu maaşa henüz zam oranları, enflasyon farkları ya da ek ödemeler yansıtılmamıştır.
Emeklinin kök maaşı, eğer belirlenen “en düşük emekli maaşı” sınırının altındaysa, aradaki fark Hazine tarafından sosyal destek olarak tamamlanır. Ancak bu destek ödemesi zamlı maaşa yansıtılmaz; yalnızca kök maaş zam alır.
Kök Maaş Nasıl Öğrenilir?
Temmuz 2025 zam dönemi öncesinde, emekliler e-Devlet sistemi üzerinden kök maaşlarını sorgulayarak zamlı maaşlarını önceden hesaplayabiliyor. İşte adım adım sorgulama yöntemi:
1. e-Devlet Giriş
- SSK emeklileri (4A): “4A Emekli Aylık Bilgisi”
- Bağ-Kur emeklileri (4B): “4B Emekli Aylık Bilgisi”
2. Kök Maaşı Görüntüleme
- İlgili bölümde yer alan “Detay” sekmesine tıklayın.
- Burada “5510 Ek Madde 19” veya “Ek Madde 19 İntibak Farkı” başlığıyla belirtilen tutarı bulun.
- Bu tutarı, mevcut en düşük emekli maaşı olan 12.500 TL’den çıkararak gerçek kök maaşınızı öğrenebilirsiniz.
Örnek Hesaplama:
- e-Devlet’te görülen maaş: 12.500 TL
- “Ek Madde 19” desteği: 3.000 TL
- Kök maaş: 12.500 – 3.000 = 9.500 TL
Bu tutar, zam hesaplamasının yapılacağı asıl maaştır. Temmuz zammı bu kök maaş üzerinden uygulanır.
Neden Kök Maaş Önemlidir?
Zam oranları kök maaş üzerinden hesaplandığı için, emekli vatandaşların alacakları zamdan gerçek anlamda nasıl etkileneceklerini öğrenmeleri açısından kök maaşın bilinmesi kritik öneme sahiptir. En düşük emekli maaşı altında kalan kök aylıklara zam gelse bile, yeni tutar yine destekle 12.500 TL seviyesinde kalabilir. Bu nedenle zamdan yararlanabilmek için kök maaşın artan en düşük maaşın üzerine çıkması gerekir.
