Uluslararası piyasalarda Brent ham petrolünün varil fiyatı, son dönemdeki sert yükselişlerin ardından yatırımcıların kâr realizasyonuna yönelmesi ve küresel arzı artırmaya dönük adımların etkisiyle geriledi. Güne düşüşle başlayan aralık vadeli Brent petrolün varil fiyatı, kapanış seviyesine kıyasla yaklaşık yüzde 0,5 değer kaybederek 105,43 dolar seviyesine indi.
Önceki işlem gününde 106,40 dolara kadar tırmanan Brent petrol günü 105,92 dolardan tamamlamıştı. Aynı dakikalarda ABD Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün kasım vadeli varil fiyatı ise 97,46 dolar seviyesinde dengelendi.
IEA’dan 100 Milyon Varillik İlave Rezerv Hamlesi
Fiyatlardaki geri çekilmede, kâr satışlarının yanı sıra Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) üyesi ülkelerin stratejik rezervleri devreye sokma sürecini hızlandırma kararı belirleyici oldu. IEA tarafından yapılan açıklamada, üye ülkelerin 20 milyon varilden fazlası dizel yakıttan oluşan ve henüz piyasaya aktarılmamış yaklaşık 100 milyon varillik stratejik petrol rezervinin satışını hızlandırma konusunda uzlaştığı bildirildi.
Mart ayında patlak veren Hürmüz Boğazı krizine karşı başlatılan küresel koordinasyon kapsamında bugüne dek piyasaya yaklaşık 330 milyon varil petrol sürüldüğü kaydedildi. Başlangıçta 400 milyon varil olarak taahhüt edilen miktarın aşılacağı belirtilirken, rafinaj ve üretim kapasitesine sahip üye ülkelerden dizel başta olmak üzere rafine petrol ürünleri ile ham petrol arzını artırmaları talep edildi. G7 ülkelerinin 2 Ekim tarihli bildirisiyle uyumlu olarak, enerji güvenliğini sağlamak amacıyla ilave müdahalelerin de gündeme gelebileceği aktarıldı.
Ayrıca ABD Hazine Bakanlığı’nın, Rus petrol devi Lukoil’in Rusya dışındaki akaryakıt istasyonlarına yönelik yaptırım muafiyetini 24 Nisan 2027 tarihine kadar uzatması ve Rus menşeli dizel ticaretindeki bazı kısıtlamaları geçici olarak hafifletmesi de dizel piyasasındaki arz sıkışıklığını hafifleterek aşağı yönlü baskıyı artırdı.
İran Yaptırımları ve Rus Rafinerilerine Saldırılar Düşüşü Frenliyor
Küresel arzı artırmaya yönelik adımlara karşın Orta Doğu ve Doğu Avrupa merkezli jeopolitik riskler fiyatlardaki düşüşün derinleşmesini engelliyor. ABD Hazine Bakanlığı, İran’ın petrol ihracatından elde ettiği gelirleri ülkeye transfer etmekte kullandığı finansal ağları hedef alan yeni yaptırım paketini duyurdu. Bu doğrultuda 16 kişi ve 10 şirket yaptırım listesine alınırken, İran’ın uluslararası finans sistemine erişiminin kısıtlanması petrol ihracatının sekteye uğrayabileceği endişelerini canlı tuttu.
Doğu Avrupa cephesinde ise Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin enerji alanındaki ateşkese rağmen Rus petrol rafinerilerine yönelik insansız hava aracı saldırılarının yeniden başlayacağını duyurması arz endişelerini tırmandırdı. Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, Saratov ve Ryazan bölgelerindeki iki rafinerinin hedef alındığını doğruladı. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise saldırıların sürdüğünü ancak rafinerilerde ağır bir hasarın oluşmadığını belirterek Kiev yönetiminin bu adımların doğuracağı sonuçları hesaba katması gerektiğini ifade etti.
ABD Stoklarında Beklenmedik 8,6 Milyon Varillik Sert Düşüş
Piyasada talebin canlı kaldığına işaret eden bir diğer veri ise ABD Enerji Enformasyon İdaresi’nden (EIA) geldi. Ülkedeki ticari ham petrol stoklarının 200 bin varillik artış beklentisine karşın geçen hafta yaklaşık 8 milyon 600 bin varil azalarak 415 milyon 600 bin varile indiği açıklandı. Stratejik petrol rezervleri 283 milyon varilde sabit kalırken, ticari stoklardaki bu sert erime küresel talep görünümünü destekleyerek fiyat tabanını korudu.
Piyasa uzmanları ve teknik analistler, jeopolitik gelişmeler ile rezerv hamleleri arasında dalgalanan Brent petrolde 108,26 dolar seviyesinin kritik direnç, 101,03 dolar seviyesinin ise ana destek bölgesi olarak takip edildiğini belirtiyor.
