Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK), finansal işlemlerde şeffaflığı artırmak, kayıt dışı ekonomiyle mücadeleyi güçlendirmek ve uluslararası finansal standartlara uyumu sağlamak amacıyla yeni bir düzenleme taslağı hazırladı. MASAK Genel Tebliği Taslağı, nakit işlemler için kademeli beyan sistemi öngörüyor ve yüksek tutarlı para transferlerinde açıklama ve belge zorunluluğu getiriyor.
Yeni Düzenleme Finansal Güvenliği Hedefliyor
Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın internet sitesinde yayımlanan tebliğ taslağına göre, finansal kuruluşlar aracılığıyla gerçekleştirilen EFT, havale ve nakit işlemlerin daha şeffaf ve izlenebilir hale getirilmesi amaçlanıyor. Düzenleme, Türkiye’nin Mali Eylem Görev Gücü (FATF) standartlarına uyumunu güçlendirmeyi ve suç gelirlerinin aklanması ile kayıt dışı ekonominin önlenmesine yönelik ulusal ve uluslararası yükümlülüklere uyumu sağlamayı hedefliyor.
Taslak, özellikle büyük tutarlı nakit işlemlerin izlenmesine yönelik olarak FATF üyesi ülkelerde uygulanan sistemler dikkate alınarak oluşturuldu.
İşlem Tutarına Göre Kademeli Beyan Sistemi
Yeni düzenleme kapsamında nakit işlemler, tutarlarına göre üç ayrı kategoriye ayrılıyor:
200 Bin TL – 2 Milyon TL Arası: Zorunlu Açıklama
Bu aralıkta yer alan işlemlerde, işlem türü seçilmek zorunda olacak. Müşteri “diğer” ya da “bireysel ödeme” gibi genel kategorileri seçerse, en az 20 karakterden oluşan bir işlem açıklaması sunulması gerekecek.
2 Milyon TL – 20 Milyon TL Arası: Beyan Formu Şartı
Bu aralıkta yapılan nakit işlemlerde, müşteriden Nakit İşlem Beyan Formu doldurması istenecek. Eğer açıklamada yalnızca genel kategoriler kullanılırsa, en az 20 karakterlik detaylı açıklama yapılması zorunlu olacak. Ayrıca işlemin mahiyetine ilişkin somut bilgiler talep edilecek.
20 Milyon TL ve Üzeri: Fon Kaynağı Belirtilecek
Yüksek tutarlı işlemler için getirilen en sıkı kural ise 20 milyon TL ve üzeri işlemleri kapsıyor. Bu tür işlemlerde, Nakit İşlem Beyan Formu detaylı biçimde doldurulacak ve fonun kaynağına ilişkin açıklamalar ile destekleyici belgeler sunulacak. Finansal kuruluşlar bu belgeleri alma ve işlem dosyasına ekleme yükümlülüğünde olacak.
Tebliğ 2026 Başında Yürürlüğe Girecek
Tebliğ taslağının 1 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe girmesi öngörülüyor. MASAK, kamuoyunun görüş ve önerilerine açık olduğunu belirtirken, düzenleme ile ilgili katkıların 18 Ağustos 2025 tarihine kadar “gorus@masak.gov.tr” adresine iletilebileceğini duyurdu.
Yeni sistemin, finansal işlemlerin kayıt altına alınmasını güçlendirmesi, kara para aklama ve vergi kaçakçılığıyla mücadelede etkinliğin artırılması hedefleniyor.